Αλλάζουν όλα στα διπλώματα οδήγησης στην Ευρώπη – Ψηφιακή άδεια, νέοι κανόνες και πιθανές απαγορεύσεις νυχτερινής οδήγησης
Μπροστά σε μια από τις μεγαλύτερες αλλαγές των τελευταίων δεκαετιών βρίσκεται το σύστημα αδειών οδήγησης στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Οι νέοι κανόνες που συμφωνήθηκαν σε ευρωπαϊκό επίπεδο φέρνουν σημαντικές μεταρρυθμίσεις στον τρόπο έκδοσης, χρήσης και ανανέωσης των διπλωμάτων, επηρεάζοντας εκατομμύρια οδηγούς σε όλα τα κράτη-μέλη, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας.
Βασικός στόχος των αλλαγών είναι η ενίσχυση της οδικής ασφάλειας, η εναρμόνιση των διαδικασιών σε όλη την Ευρώπη και η προσαρμογή του συστήματος στην ψηφιακή εποχή.
Ψηφιακό δίπλωμα σε όλη την Ευρώπη
Μία από τις σημαντικότερες αλλαγές αφορά την πλήρη ψηφιοποίηση της άδειας οδήγησης. Το ψηφιακό δίπλωμα θα αναγνωρίζεται σε όλα τα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, διευκολύνοντας διαδικασίες όπως η ανανέωση, η αντικατάσταση ή η μεταφορά άδειας οδήγησης σε περίπτωση μετακόμισης σε άλλη χώρα.
Η Ελλάδα έχει ήδη κάνει βήματα προς αυτή την κατεύθυνση, καθώς οι πολίτες μπορούν να αποθηκεύουν την άδεια οδήγησης στο κινητό τους μέσω ψηφιακών εφαρμογών. Παρόλα αυτά, θα εξακολουθήσει να υπάρχει η δυνατότητα έκδοσης φυσικής κάρτας για όσους το επιθυμούν ή για περιπτώσεις ταξιδιών σε χώρες που δεν αναγνωρίζουν ακόμη ψηφιακά έγγραφα.
Δίπλωμα από τα 17 με συνοδό
Οι νέοι κανόνες ανοίγουν επίσης τον δρόμο για απόκτηση άδειας οδήγησης από την ηλικία των 17 ετών. Οι νέοι οδηγοί θα μπορούν να οδηγούν πριν ενηλικιωθούν, αλλά μόνο με τη συνοδεία έμπειρου οδηγού.
Το σύστημα αυτό εφαρμόζεται ήδη σε αρκετές ευρωπαϊκές χώρες και έχει στόχο να επιτρέπει στους νέους να αποκτούν εμπειρία στην οδήγηση υπό ασφαλείς συνθήκες.
Πιθανοί περιορισμοί για νέους οδηγούς
Παράλληλα, εξετάζονται περιορισμοί για τους νέους οδηγούς κατά τη διάρκεια της δοκιμαστικής περιόδου. Αν και δεν έχουν ακόμη οριστικοποιηθεί, στις συζητήσεις περιλαμβάνονται μέτρα όπως:
- περιορισμοί στη νυχτερινή οδήγηση
- όριο στον αριθμό νεαρών επιβατών στο όχημα
Παρόμοια συστήματα εφαρμόζονται ήδη σε χώρες όπως οι Ηνωμένες Πολιτείες, όπου τα λεγόμενα graduated driving licences έχουν δείξει ότι μπορούν να μειώσουν τα τροχαία ατυχήματα έως και 30%–40%, ιδιαίτερα στους νέους οδηγούς.
Ωστόσο, αν τελικά υιοθετηθούν τέτοια μέτρα στην Ευρώπη, η εφαρμογή τους θα εξαρτηθεί από τις αποφάσεις των επιμέρους κρατών-μελών.
Νέα εκπαίδευση και εξετάσεις οδηγών
Αλλαγές έρχονται και στο σύστημα εκπαίδευσης των υποψήφιων οδηγών. Οι εξετάσεις δεν θα περιορίζονται πλέον μόνο στους βασικούς κανόνες οδήγησης, αλλά θα περιλαμβάνουν και γνώσεις σχετικά με τα σύγχρονα συστήματα ασφάλειας των αυτοκινήτων.
Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται:
- το αυτόματο φρενάρισμα έκτακτης ανάγκης
- τα συστήματα διατήρησης λωρίδας
- τεχνολογίες υποβοήθησης του οδηγού
Οι νέοι οδηγοί θα πρέπει επίσης να γνωρίζουν καλύτερα τους κινδύνους που αντιμετωπίζουν οι πιο ευάλωτοι χρήστες του δρόμου, όπως οι ποδηλάτες και οι πεζοί.
Ενιαία διάρκεια ισχύος και διασυνοριακές ποινές
Η μεταρρύθμιση προβλέπει και ενιαία διάρκεια ισχύος για τα διπλώματα οδήγησης. Για αυτοκίνητα και μοτοσικλέτες η άδεια θα ισχύει έως 15 χρόνια, ενώ για φορτηγά και λεωφορεία η διάρκεια θα είναι μικρότερη.
Παράλληλα, οι ποινές και οι απαγορεύσεις οδήγησης θα ισχύουν πλέον σε όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση. Αυτό σημαίνει ότι ένας οδηγός που χάνει το δίπλωμά του για σοβαρή παράβαση σε μία χώρα δεν θα μπορεί να συνεχίσει να οδηγεί σε άλλη.
Με αυτόν τον τρόπο επιχειρείται να περιοριστεί το φαινόμενο οδηγών που αποφεύγουν τις κυρώσεις μετακινούμενοι μεταξύ κρατών.
Σταδιακή εφαρμογή έως το 2033
Οι αλλαγές θα εφαρμοστούν σταδιακά τα επόμενα χρόνια, με στόχο την πλήρη υλοποίηση έως το τέλος της δεκαετίας. Μέχρι το 2033, όλες οι παλαιές άδειες οδήγησης θα πρέπει να έχουν αντικατασταθεί από τα νέα πρότυπα, ώστε να λειτουργεί ένα ενιαίο σύστημα σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση.
Για την Ελλάδα, η μεταρρύθμιση αυτή δεν αποτελεί απλώς διοικητική αλλαγή. Αγγίζει άμεσα τον τρόπο με τον οποίο εκπαιδεύονται οι νέοι οδηγοί, τον έλεγχο της οδικής ασφάλειας αλλά και τη συνολική λειτουργία των μετακινήσεων. Σε μια εποχή όπου η τεχνολογία αλλάζει τα αυτοκίνητα με ταχύτητα, η Ευρώπη προσπαθεί να κάνει το ίδιο και με τους κανόνες οδήγησης.
