Σε νέα φάση αντιπαράθεσης εισέρχεται η Πολωνία, μετά την απόφαση να ανασταλούν για έναν μήνα τα καθήκοντα του προέδρου του Συνταγματικού Δικαστηρίου, Μπόγκνταν Σβιεντσκόφσκι, και του αντιπροέδρου του, Μπαρτλομιέι Σοχάνσκι.
Ο πρόεδρος της χώρας, Κάρολ Ναβρότσκι, διέκοψε το ταξίδι του προς τη Σενεγάλη και επέστρεψε εσπευσμένα στη Βαρσοβία. Μετά από συνομιλίες στο προεδρικό μέγαρο με τον Ζμπίγκνιεφ Καπίνσκι, μετέβη στο Συνταγματικό Δικαστήριο, έξω από το οποίο είχαν συγκεντρωθεί διαδηλωτές και ισχυρές αστυνομικές δυνάμεις.
Τηλεοπτικά πλάνα κατέγραψαν ένταση κατά την προσπάθεια του Πολωνού προέδρου να εισέλθει στο κτήριο. Η αστυνομία είχε αποκλείσει την πρόσβαση, εμποδίζοντας υποστηρικτές του αντιπολιτευόμενου κόμματος «Νόμος και Δικαιοσύνη» (PiS) να πλησιάσουν στην είσοδο.
Οι συγκεντρωμένοι διαδηλώνουν υπέρ των δικαστών, τους οποίους στηρίζει και ο Ναβρότσκι, ενώ η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τουσκ επιδιώκει την απομάκρυνσή τους.
Η απόφαση που όξυνε την αντιπαράθεση
Η νέα ένταση εκδηλώθηκε το απόγευμα της Παρασκευής 30 Οκτωβρίου, όταν η δικαστής Άννα Κόρβιν-Πιοτρόφσκα ανακοίνωσε τη μηνιαία αναστολή καθηκόντων των δύο επικεφαλής. Η ίδια ανέλαβε προσωρινά τη διοίκηση του Δικαστηρίου, επικαλούμενη τη δικαστική της αρχαιότητα.
Η απόφαση συνδέθηκε με καταγγελίες για παρεμπόδιση της σύγκλησης της γενικής συνέλευσης των δικαστών, καθώς και με τον τρόπο συγκρότησης των συνθέσεων που εξετάζουν υποθέσεις.
Ο Σβιεντσκόφσκι απέρριψε τη νομιμότητα της απόφασης. Η υφιστάμενη ηγεσία του Δικαστηρίου έκανε λόγο για απόπειρα παράνομης κατάληψης του θεσμού, ενώ διαδηλωτές κατηγόρησαν την κυβέρνηση Τουσκ για «πραξικόπημα».
Σε βίντεο που αναφέρονται στο δημοσίευμα, ο Σβιεντσκόφσκι εμφανίζεται να επιχειρεί να εισέλθει στο κτήριο με τη βοήθεια κλειδαρά.
Στο επίκεντρο η ανεξαρτησία της Δικαιοσύνης
Η σύγκρουση εντάσσεται στη μακρόχρονη διαμάχη για τη σύνθεση και την ανεξαρτησία της πολωνικής Δικαιοσύνης. Οι παρεμβάσεις του PiS κατά την περίοδο διακυβέρνησής του, από το 2015 έως το 2023, προκάλεσαν σοβαρές τριβές ανάμεσα στη Βαρσοβία και τις Βρυξέλλες.
Με την επιστροφή του στην εξουσία το 2023, ο Τουσκ δεσμεύτηκε να αντιμετωπίσει τα προβλήματα κράτους δικαίου. Ωστόσο, η αντιπαράθεση με την προεδρία για τους δικαστικούς διορισμούς παραμένει, διατηρώντας ανοιχτό το θεσμικό αδιέξοδο.
