Ένα από τα εντυπωσιακότερα ουράνια θεάματα του καλοκαιριού αναμένεται τα ξημερώματα της Παρασκευής 28 Αυγούστου 2026, όταν το λεγόμενο «Φεγγάρι του Οξύρρυγχου» θα φωτίσει τον ουρανό.
Η αυγουστιάτικη πανσέληνος θα κορυφωθεί στις 07:18, ώρα Ελλάδας, όταν η Γη θα βρίσκεται σχεδόν ακριβώς ανάμεσα στον Ήλιο και τη Σελήνη. Το φαινόμενο θα συνοδευτεί από μερική έκλειψη Σελήνης, κατά την οποία ένα μεγάλο τμήμα του φεγγαριού θα περάσει μέσα από τη σκιά της Γης.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της NASA, πρόκειται για τη δεύτερη σεληνιακή έκλειψη του 2026, μετά την ολική έκλειψη της 3ης Μαρτίου.
Πότε θα είναι ορατή η έκλειψη από την Ελλάδα
Στην Αθήνα η παρασκιά της Γης θα αρχίσει να αγγίζει τη Σελήνη περίπου στις 04:23. Η μερική φάση, κατά την οποία η σκοτεινή σκιά του πλανήτη μας θα γίνεται πλέον καθαρά ορατή πάνω στον σεληνιακό δίσκο, θα ξεκινήσει στις 05:33.
Η καλύτερη εικόνα από την πρωτεύουσα αναμένεται γύρω στις 06:50, λίγα λεπτά πριν από τη δύση της Σελήνης στις 06:54. Εκείνη την ώρα το φεγγάρι θα βρίσκεται εξαιρετικά χαμηλά προς τα δυτικά-νοτιοδυτικά.
Το πραγματικό μέγιστο της έκλειψης θα σημειωθεί περίπου στις 07:12, όταν όμως η Σελήνη θα έχει ήδη περάσει κάτω από τον ορίζοντα στην Αθήνα. Επομένως, οι παρατηρητές στην Ελλάδα θα δουν μόνο το πρώτο μέρος του φαινομένου και όχι ολόκληρη την εξέλιξή του.
Για καλύτερη παρατήρηση συνιστάται σημείο με ανεμπόδιστη θέα προς τα δυτικά, μακριά από ψηλά κτίρια, βουνά και έντονο τεχνητό φωτισμό. Δεν απαιτείται τηλεσκόπιο ή άλλος ειδικός εξοπλισμός, αν και ένα ζευγάρι κιάλια μπορεί να αναδείξει περισσότερες λεπτομέρειες. Σε αντίθεση με τις ηλιακές εκλείψεις, η παρατήρηση μιας σεληνιακής έκλειψης με γυμνό μάτι είναι ασφαλής.
Οι ακριβείς ώρες διαφοροποιούνται ελαφρά ανάλογα με την περιοχή, καθώς η δύση της Σελήνης πραγματοποιείται νωρίτερα στην ανατολική Ελλάδα και αργότερα στη δυτική. Τα τοπικά δεδομένα για την Αθήνα είναι διαθέσιμα στο Time and Date.
Γιατί ονομάζεται «Φεγγάρι του Οξύρρυγχου»
Η ονομασία «Φεγγάρι του Οξύρρυγχου» προέρχεται από παραδόσεις ιθαγενών λαών της Βόρειας Αμερικής και συνδέεται με την εποχική αλιεία του ομώνυμου ψαριού.
Στα τέλη του καλοκαιριού, οι οξύρρυγχοι αφθονούσαν στις Μεγάλες Λίμνες και στη λίμνη Champlain, αποτελώντας σημαντική πηγή τροφής για τις τοπικές κοινότητες. Η ονομασία διαδόθηκε ευρύτερα μέσα από το αμερικανικό «Old Farmer’s Almanac», το οποίο από τη δεκαετία του 1930 άρχισε να καταγράφει παραδοσιακά ονόματα των πανσελήνων.
Οι ονομασίες αυτές, πάντως, δεν ήταν κοινές σε όλους τους αυτόχθονες λαούς. Κάθε κοινότητα διέθετε το δικό της ημερολόγιο και διαφορετικούς όρους, συνδεδεμένους με τις εποχές, τη συγκομιδή, την πανίδα και τις τοπικές συνθήκες.
Η πανσέληνος της 28ης Αυγούστου θα προσφέρει έτσι ένα διπλό θέαμα: το λαμπρό αυγουστιάτικο φεγγάρι και τη σταδιακή είσοδό του στη σκιά της Γης. Το ξενύχτι θα είναι αναπόφευκτο — τουλάχιστον αυτή τη φορά, όμως, θα έχει ουράνια δικαιολογία.
