Η «αόρατη» μάχη της κατάθλιψης, τα προειδοποιητικά σημάδια και οι τρόποι ουσιαστικής βοήθειας
Στο πένθος βυθίστηκε το ποδόσφαιρο της Νότιας Αφρικής μετά τον θάνατο του 25χρονου διεθνούς μέσου Τζέιντεν Άνταμς.
Η Μαμελόντι Σάνταουνς επιβεβαίωσε στις 11 Ιουλίου την απώλεια του ποδοσφαιριστή της, εκφράζοντας τα συλλυπητήριά της στην οικογένεια και ζητώντας να γίνει σεβαστή η ιδιωτικότητά της.
Ο Άνταμς είχε αγωνιστεί πρόσφατα με την εθνική Νότιας Αφρικής στο Παγκόσμιο Κύπελλο του 2026. Οι αρμόδιες Αρχές έχουν αρχίσει έρευνα για τις συνθήκες του θανάτου του, χωρίς να έχει ανακοινωθεί επισήμως η αιτία.
Τι έχει επιβεβαιωθεί
Δημοσιεύματα και αναρτήσεις στα κοινωνικά δίκτυα συνδέουν τον θάνατό του με αυτοκτονία και κατάθλιψη. Ωστόσο, μέχρι στιγμής δεν υπάρχει επίσημη επιβεβαίωση ούτε για τον τρόπο θανάτου ούτε για το εάν ο 25χρονος αντιμετώπιζε διαγνωσμένη καταθλιπτική διαταραχή.
Συνεπώς, ο ισχυρισμός ότι «αυτοκτόνησε από κατάθλιψη» δεν μπορεί να παρουσιάζεται ως δεδομένο. Η αυτοκτονία, άλλωστε, είναι ένα σύνθετο φαινόμενο και δεν πρέπει να αποδίδεται απλουστευτικά σε μία μόνο αιτία.
Η απώλειά του φέρνει, πάντως, ξανά στο προσκήνιο την ανάγκη να μιλάμε ανοιχτά και υπεύθυνα για την ψυχική υγεία, χωρίς στιγματισμό και χωρίς εύκολες διαγνώσεις από απόσταση.
Τα συμπτώματα της κατάθλιψης
Η κατάθλιψη δεν είναι μια απλή περίοδος στενοχώριας. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, ένα καταθλιπτικό επεισόδιο μπορεί να περιλαμβάνει επίμονη θλίψη ή ευερεθιστότητα και απώλεια ενδιαφέροντος για δραστηριότητες, για το μεγαλύτερο μέρος της ημέρας και για τουλάχιστον δύο εβδομάδες.
Άλλα πιθανά συμπτώματα είναι:
- Η έντονη κόπωση και η έλλειψη ενέργειας.
- Οι διαταραχές στον ύπνο.
- Οι αλλαγές στην όρεξη ή στο βάρος.
- Η δυσκολία συγκέντρωσης.
- Τα αισθήματα ενοχής ή αναξιότητας.
- Η απελπισία για το μέλλον.
- Οι σκέψεις γύρω από τον θάνατο ή την αυτοκτονία.
Η παρουσία ενός μόνο συμπτώματος δεν σημαίνει απαραίτητα κατάθλιψη. Η διάγνωση γίνεται από επαγγελματία ψυχικής υγείας, με βάση τη διάρκεια, τη σοβαρότητα και την επίδραση των συμπτωμάτων στην καθημερινή ζωή.
Τα σημάδια που απαιτούν άμεση αντίδραση
Σοβαρές και ξαφνικές μεταβολές της διάθεσης, κοινωνική απομόνωση, αναφορές ότι «δεν υπάρχει λόγος να ζω», αποχαιρετισμοί και παραχώρηση προσωπικών αντικειμένων μπορεί να αποτελούν προειδοποιητικά σημάδια.
Όταν υπάρχει ανησυχία, η άμεση και ξεκάθαρη ερώτηση για το εάν κάποιος σκέφτεται να βλάψει τον εαυτό του δεν «βάζει ιδέες». Αντίθετα, μπορεί να μειώσει την ένταση και να κάνει τον άνθρωπο να αισθανθεί ότι κάποιος τον ακούει.
Πώς μπορούμε να βοηθήσουμε
Το πρώτο βήμα είναι να ακούμε χωρίς κριτική, κήρυγμα ή φράσεις όπως «σκέψου θετικά». Χρειάζεται ενθάρρυνση για επικοινωνία με γιατρό, ψυχολόγο ή ψυχίατρο και, όπου είναι δυνατόν, συνοδεία στο πρώτο ραντεβού.
Εάν εκτιμάται ότι υπάρχει άμεσος κίνδυνος, το άτομο δεν πρέπει να μείνει μόνο. Χρειάζεται άμεση επικοινωνία με υπηρεσία έκτακτης ανάγκης, γραμμή κρίσης ή επαγγελματία υγείας.
Η κατάθλιψη αντιμετωπίζεται. Υπάρχουν αποτελεσματικές ψυχοθεραπευτικές παρεμβάσεις και, όταν κρίνεται απαραίτητο από γιατρό, φαρμακευτική αγωγή.
Σε περίπτωση αυτοκτονικών σκέψεων ή ανησυχίας για κάποιο κοντινό πρόσωπο, λειτουργεί όλο το 24ωρο η Γραμμή Παρέμβασης για την Αυτοκτονία 1018. Η επικοινωνία είναι ανώνυμη και εμπιστευτική.
