Με αφορμή την τραγωδία στην Άρτα, όπου πατέρας ξέχασε για ώρες μέσα στο αυτοκίνητό του το 5,5 μηνών μωρό του, με αποτέλεσμα να πεθάνει, έρχεται στο επίκεντρο της δημοσιότητας το λεγόμενο «Σύνδρομο του ξεχασμένου μωρού» που έχει απασχολήσει τους επιστήμονες στις ΗΠΑ, όπου έχουν καταγραφεί αρκετά περιστατικά.
Οι περισσότεροι από τους γονείς αυτούς δεν είναι αμελείς, όμως η λειτουργία της κινητικής μνήμης σε συνδυασμό με την έλλειψη ύπνου ή το υψηλό στρες ή την αλλαγή στη ρουτίνα, μπορεί να οδηγήσουν σε αυτή την αμέλεια.
Συνήθως, όπως προκύπτει από τα περιστατικά που έχουν καταγραφεί, το μωρό έχει αποκοιμηθεί ή είναι σιωπηλό για αρκετή ώρα. Επίσης οι τραγωδίες αυτές συνδέονται με τις υψηλές θερμοκρασίες που επικρατούν, καθώς συνήθως τα παιδιά καταλήγουν από θερμοπληξία.
«Ο γονέας ξεχνάει εντελώς την ύπαρξη του παιδιού στο αυτοκίνητο. Οφείλεται στον τρόπο που λειτουργεί ο εγκέφαλός μας, ένα σύστημα που μας επιτρέπει να κάνουμε πράγματα χωρίς να τα σκεφτόμαστε. Αυτό διακόπτεται όταν υπάρχει μια αλλαγή στο σχέδιο μας, όμως κάποιες φορές αδυνατούμε να διακόψουμε αυτή τη λειτουργία. Τα διαφορετικά συστήματα στον εγκέφαλό μας ανταγωνίζεται το ένα το άλλο», έχει δηλώσει ο Ντέιβιντ Ντάιμοντ, καθηγητής ψυχολογίας, μοριακής φαρμακολογίας και φυσιολογίας στο Πανεπιστήμιο της Νότιας Φλόριντα, ο οποίος μελετάει το «σύνδρομο του ξεχασμένου μωρού» από το 2004.
Μιλώντας στο ABC, ανέφερε επίσης ως χαρακτηριστικό παράδειγμα ότι οι γονείς ξεχνούν να αφήσουν το παιδί στον παιδικό σταθμό ενώ οδηγούν. Αυτό μπορεί να συμβεί, εξηγεί, όταν δεν αποτελεί μέρος της καθημερινότητάς τους και ενισχύεται υπό συνθήκες στέρησης ύπνου ή άγχους. «Μπαίνουμε συχνά σε λειτουργία αυτόματου πιλότου, και κάνουμε πράγματα από συνήθεια», σημείωσε, προσθέτοντας πως αυτό μπορεί να συμβεί και σε καλούς, προσεκτικούς και στοργικούς γονείς.
Από τις έρευνες καταδεικνύεται πως δεν υπάρχει ένα σταθερό προφίλ γονέα που μπορεί να ξεχάσει το παιδί του στο αυτοκίνητο. Το «σύνδρομο» μπορεί να συμβεί στον καθένα ανεξαρτήτως ιδιοσυγκρασίας, εισοδήματος ή μορφωτικού επιπέδου και οφείλεται στην «κινητική μνήμη», η οποία δίνει τη δυνατότητα στον εγκέφαλο να εστιάζει σε άλλες σκέψεις και συνήθως σε μελλοντικές εργασίες.
Σύμφωνα με τα στατιστικά στοιχεία το «σύνδρομο του ξεχασμένου μωρού» οφείλεται για περίπου τους μισούς θανάτους παιδιών από θερμοπληξία μέσα σε αυτοκίνητα στις ΗΠΑ, με το μέσο όρο των θανάτων ετησίως να ανέρχεται συνολικά σε 38 παιδιά.
Ειδικοί υπογραμμίζουν πως οι γονείς θα μπορούσαν να έχουν πάντα ένα αντικείμενο του παιδιού τους – όπως τη τσάντα του – στο μπροστινό κάθισμα, το οποίο θα τους υπενθυμίζει την παρουσία του παιδιού στο αυτοκίνητο. Επίσης είναι σημαντικό και οι εκπαιδευτικοί να επικοινωνούν με τους γονείς σε περίπτωση που το παιδί δεν προσέλθει στο παιδικό σταθμό ή το σχολείο.
