Σαν σήμερα, στις 26 Φεβρουαρίου 2020, ανακοινώθηκε το πρώτο επιβεβαιωμένο κρούσμα COVID-19 στην Ελλάδα, με επίκεντρο τη Θεσσαλονίκη. Η ανακοίνωση εκείνη αποτέλεσε το σημείο εκκίνησης μιας περιόδου που άλλαξε τον τρόπο με τον οποίο η χώρα αντιλαμβανόταν την υγεία, την καθημερινότητα και την ίδια την έννοια της πρόληψης.
Την είδηση έκανε γνωστή ο Σωτήρης Τσιόδρας, ο οποίος εκείνη την περίοδο είχε τον ρόλο του εκπροσώπου του Υπουργείου Υγείας για τον νέο κορονοϊό. Σύμφωνα με την ενημέρωση, επρόκειτο για γυναίκα 38 ετών που είχε ταξιδέψει πρόσφατα στην Ιταλία, ενώ νοσηλευόταν σε καλή κατάσταση στο νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ, σε ειδικά διαμορφωμένο θάλαμο. Παράλληλα, οι αρχές ξεκίνησαν άμεσα ιχνηλάτηση επαφών και απομόνωση στενών επαφών, όπως προέβλεπε το πρωτόκολλο.
Η γυναίκα που έμεινε στη δημόσια μνήμη ως «ασθενής μηδέν» ήταν μια 38χρονη από τη Θεσσαλονίκη, επιχειρηματίας και δραστήρια στον χώρο της μόδας, η οποία είχε ταξιδέψει στο Μιλάνο για επαγγελματικούς λόγους και επέστρεψε αεροπορικώς στην Ελλάδα. Αργότερα μίλησε και η ίδια δημόσια για εκείνες τις ώρες, περιγράφοντας την αβεβαιότητα και το σοκ της πρώτης διάγνωσης.
Αξίζει να σημειωθεί ότι ο όρος «ασθενής μηδέν» χρησιμοποιήθηκε κυρίως δημοσιογραφικά. Στην πράξη, περιγράφει το πρώτο επιβεβαιωμένο περιστατικό και όχι κατ’ ανάγκη τον πρώτο άνθρωπο που μολύνθηκε στη χώρα.
Η επιβεβαίωση του πρώτου κρούσματος ενεργοποίησε αμέσως έναν μηχανισμό επιτήρησης και πρόληψης. Ήδη από τις πρώτες ώρες υπήρξαν αποφάσεις για προληπτικά κλεισίματα σχολικών μονάδων στη Θεσσαλονίκη, ενώ μέσα σε λίγες ημέρες η χώρα πέρασε σε σαφώς αυστηρότερα μέτρα.
Στις 10 Μαρτίου 2020 η Ελλάδα προχώρησε σε αναστολή λειτουργίας σχολείων, πανεπιστημίων και άλλων εκπαιδευτικών δομών για περιορισμό της διασποράς. Λίγες ημέρες αργότερα, από τις 23 Μαρτίου, τέθηκαν σε ισχύ οι αυστηροί περιορισμοί μετακίνησης σε εθνικό επίπεδο, στο πρώτο καθολικό lockdown της πανδημικής περιόδου.
