Το παραμύθι μιας γενιάς – Από την Ελλάδα του 1970 στην Ελλάδα του σήμερα
Ήταν κάποτε μια γενιά. Η γενιά του 1970. Γεννήθηκε σε μια Ελλάδα απλή. Όχι εύκολη, αλλά καθαρή. Σπίτια μικρά, αυλές μεγάλες, πόρτες ανοιχτές. Δεν υπήρχαν κινητά. Δεν υπήρχε βιασύνη. Οι άνθρωποι κοιτούσαν ο ένας τον άλλον στα μάτια. Τα παιδιά έπαιζαν έξω μέχρι να νυχτώσει και ο χρόνος είχε άλλη πυκνότητα, κυλούσε αργά, σαν να ήξερε ότι δεν χρειάζεται να τρέξει.
Μεγαλώσαμε έτσι. Με ένα ποτήρι νερό από τη βρύση. Με μια φέτα ψωμί και λάδι. Με γόνατα γδαρμένα και καρδιές ελεύθερες. Με το «να γίνεις άνθρωπος» να έχει μεγαλύτερη αξία από το «να βγάλεις λεφτά». Η δεκαετία του ’70 ήταν φτωχή, αλλά ζωντανή.
Η δεκαετία του ’80 ήταν φωτεινή, σχεδόν μαγική. Η Ελλάδα γέμιζε χρώμα, μουσική, ελπίδα.
Η οικογένεια άντεχε. Η δουλειά υπήρχε. Το μέλλον έμοιαζε δεδομένο. Και εμείς, παιδιά τότε, μεγαλώσαμε μέσα σε αυτή την αίσθηση ασφάλειας. Σπουδάσαμε πριν τα μνημόνια. Με κόπο, με φιλοδοξία, με όνειρα. Οι περισσότεροι πιστεύαμε ότι θα ζήσουμε καλύτερα από τους γονείς μας και για ένα διάστημα, το πιστέψαμε σωστά.
Ύστερα ήρθαν τα χρόνια της υπερβολής. Τα εύκολα λεφτά. Η αφθονία χωρίς μέτρο. Η ψευδαίσθηση ότι η ανάπτυξη είναι μόνιμη κατάσταση. Ότι το αύριο δεν χρειάζεται σχέδιο. Και χτίστηκε μια χώρα πάνω σε δανεικές βεβαιότητες.
Και μετά…
Ήρθε η ρωγμή.
Η γενιά του ’70 δεν έμαθε να ζει στα μνημόνια, έμαθε να δουλεύει μέσα σ’ αυτά.
Σήκωσε το βάρος. Κράτησε τις οικογένειες όρθιες. Έχασε εισοδήματα, ασφάλεια, αξιοπρέπεια, αλλά όχι τη συνείδησή της. Έγινε η γενιά που πλήρωσε λάθη που δεν έκανε μόνη της.
Και σήμερα;
Σήμερα η Ελλάδα είναι πιο φτωχή ψυχικά απ’ όσο ήταν υλικά τότε. Οι οικογένειες δυσκολεύονται να τα βγάλουν πέρα. Δύο δουλειές για ένα σπίτι. Λογαριασμοί που δεν περιμένουν. Όνειρα που μπαίνουν σε αναμονή. Τα ζευγάρια δεν κάνουν παιδιά, όχι από εγωισμό, αλλά από φόβο. Γιατί η αγάπη δεν φτάνει όταν η ανασφάλεια περισσεύει.
Και έρχονται οι γιορτές.
Χρονιάρες μέρες.
Μέρες που κάποτε είχαν μυρωδιά σπιτιού.
Σήμερα έχουν βάρος σκέψης.
«Πώς ήμασταν τότε;»
«Πού πήγε εκείνη η απλότητα;»
Κι όμως, αν κοιτάξεις προσεκτικά, δεν χάθηκαν όλα.
Τα παιδιά του σήμερα έχουν κάτι που εμείς δεν είχαμε, γνώση, ευαισθησία, συνείδηση.
Χρειάζονται όμως κάτι από εμάς, το δικαίωμα να ονειρευτούν χωρίς φόβο. Να πιστέψουν ξανά ότι ο κόσμος μπορεί να διορθωθεί. Όχι εύκολα.
Αλλά ανθρώπινα.
Αυτό είναι το αληθινό παραμύθι.
Όχι εκείνο που λέει ότι όλα πήγαν καλά.
Αλλά εκείνο που λέει ότι, παρά τα λάθη, συνεχίζουμε.
Κι αυτές τις μέρες, ας κάνουμε μια ευχή.
Να ξαναβρούμε την απλότητα της δεκαετίας του ’70.
Την ελπίδα της δεκαετίας του ’80.
Και τη σοφία του σήμερα.
Χρόνια πολλά.
Με υγεία.
Με οικογένεια, όπως κι αν είναι πια…
Με παιδιά που θα τολμήσουν να ονειρευτούν.
Γιατί όσο υπάρχει όνειρο,
το παραμύθι δεν τελειώνει.
