Στις 20 Μαΐου 2025, ο Ζενγκ Γιουκούν, ιδρυτής και πρόεδρος της κινεζικής κολοσσιαίας CATL (Contemporary Amperex Technology Co. Ltd.), ανέβηκε στη σκηνή του Χρηματιστηρίου του Χονγκ Κονγκ. Με ένα τελετουργικό χτύπημα στο χρυσό γκονγκ, κήρυξε την έναρξη της μεγαλύτερης δημόσιας εγγραφής παγκοσμίως για φέτος: 4 δισεκατομμύρια ευρώ. Κόντρα στη γεωπολιτική ένταση και την αμερικανοκινεζική εμπορική σύγκρουση, οι μετοχές της CATL κατέγραψαν άνοδο 16% την πρώτη ημέρα και σχεδόν 30% δύο μήνες αργότερα.
Η CATL, ήδη εισηγμένη στο χρηματιστήριο του Σενζέν από το 2018, στοχεύει να διοχετεύσει τα νέα κεφάλαια στην κατασκευή μιας γιγαντιαίας μονάδας στην Ουγγαρία και στην προώθηση του ευρωπαϊκού της οράματος, το οποίο περιλαμβάνει επίσης την υπό δημιουργία gigafactory στην Σαραγόσα της Ισπανίας, σε συνεργασία με τη Stellantis. Εκεί, 2.200 Κινέζοι εργαζόμενοι θα ενσωματωθούν στη μικρή πόλη των 1.300 κατοίκων της Φιγκερέγιας — μια εικόνα που αποτυπώνει την κλίμακα των φιλοδοξιών της εταιρείας.
Η CATL σήμερα κυριαρχεί στον κλάδο των μπαταριών ιόντων λιθίου με μερίδιο αγοράς σχεδόν 38%, ξεπερνώντας κατά πολύ την BYD (17%), σύμφωνα με την SNE Research. Πελάτες της περιλαμβάνουν κολοσσούς όπως η Tesla, η Volkswagen, η Ford και η Mercedes-Benz. Παρά την πτώση εσόδων κατά 9,7% το 2024 λόγω της κινεζικής «πολέμου τιμών», η εταιρεία αύξησε τα καθαρά της κέρδη κατά 15%, ξεπερνώντας τα 6,4 δισεκατομμύρια ευρώ.
Αλλά η ιστορία της CATL είναι και η ιστορία του σύγχρονου κινεζικού καπιταλιστικού θαύματος. Ο Ζενγκ, που γεννήθηκε το 1967 σε οικογένεια αγροτών στα ορεινά περίχωρα της πόλης Νινγκντέ, μεγάλωσε κατά τη διάρκεια της Πολιτιστικής Επανάστασης. Χάρη στην «φυσική του ευφυΐα», όπως αναφέρει ο Henry Sanderson στο Volt Rush, σπούδασε ναυπηγική στη Σανγκάη και αργότερα έλαβε διδακτορικό στη Φυσική.
Άλλαξε τα πάντα
Εγκατέλειψε γρήγορα την κρατική δουλειά του και κατευθύνθηκε στο Ντονγκουάν, την πόλη-θρύλο της βιομηχανικής έκρηξης, για να δουλέψει σε θυγατρική της ιαπωνικής TDK. Εκεί ξεκίνησε το ενδιαφέρον του για τις μπαταρίες. Το 1999, συνίδρυσε την ATL, προπομπό της CATL, και ξεκίνησε να παράγει μπαταρίες για ηλεκτρονικά — με την Apple να τον επιλέγει για τα iPod. Μέχρι τα μέσα των 2000s, η ATL ήταν ο μεγαλύτερος κατασκευαστής μπαταριών πολυμερών λιθίου παγκοσμίως.
Το 2011, όταν το Πεκίνο ξεκίνησε κρατικά προγράμματα στήριξης για ηλεκτρικά οχήματα, ο Ζενγκ δημιούργησε την CATL ως ανεξάρτητη εταιρεία με κινεζικά κεφάλαια, ώστε να μπορεί να λάβει κρατική υποστήριξη. Το 2012 υπέγραψε συμφωνία με τη BMW, ορόσημο για την παγκόσμια επέκταση. Η CATL επένδυσε σε πρώτες ύλες παγκοσμίως (Αφρική, ΝΑ Ασία), εκτοξεύτηκε και το 2017 ξεπέρασε την Panasonic στην κορυφή.
Πίσω από την εκρηκτική ανάπτυξη της CATL βρίσκεται κάτι βαθύτερο από τη βιομηχανική τεχνογνωσία: μια πολιτισμική κληρονομιά παραγωγής και εσωτερικής οργάνωσης, που παραπέμπει στις παλιές «danwei» μονάδες της σοσιαλιστικής Κίνας. Η Ningde λειτουργεί σαν «πόλη-εργοστάσιο», με πάνω από 130.000 εργαζόμενους, πλήρως αφοσιωμένους στην παραγωγή, ζώντας και δουλεύοντας σε ένα σύστημα κάθετα ενσωματωμένο — από την εξόρυξη πρώτων υλών ως την ανακύκλωση. Αυτή η κάθετη ολοκλήρωση μειώνει δραστικά τα κόστη.
Ο Ζενγκ, ωστόσο, έχει απέναντί του γεωπολιτικά εμπόδια. Η αμερικανική κυβέρνηση έβαλε την CATL στη μαύρη λίστα του Πενταγώνου το 2025, επικαλούμενη δεσμούς με το κινεζικό στρατιωτικό πρόγραμμα — κάτι που η εταιρεία διαψεύδει κατηγορηματικά.
Το μόνο σίγουρο είναι ότι το μέλλον της πράσινης κινητικότητας περνά από τα χέρια ενός άνδρα που γεννήθηκε σε χωριό χωρίς δρόμους και σήμερα χτίζει πόλεις με φορτιστές.
