Οι δρόμοι του Μπουένος Άιρες είναι γεμάτοι με τους συνηθισμένους μεγάλους κάδους απορριμμάτων κάτω από τα νεοκλασικά και τα αρ νουβό κτίριά του, αλλά πλέον οι περαστικοί παρατηρούν και μια νέα προειδοποίηση δίπλα τους: «Κίνδυνος, μην μπαίνετε», καθώς πολλοί άστεγοι είχαν βρει καταφύγιο μέσα στους κάδους για να βρουν φαγητό ή να περάσουν τη νύχτα.
Ο αριθμός των ανθρώπων που ζουν στους δρόμους έχει φτάσει σε ιστορικά υψηλά, με τουλάχιστον 4.522 να καταγράφονται τον Μάιο του 2025, μια αύξηση 38% σε σχέση με τον Νοέμβριο του 2023. Σύμφωνα με τον Juan Nuñez της ΜΚΟ Hogar de Cristo, η αύξηση οφείλεται στην οικονομική κρίση της χώρας, καθώς η φτώχεια βαθαίνει.
Όπως αναφέρει ο Guardian, η κατάσταση επιδεινώθηκε μετά την ανάληψη της προεδρίας από τον ακροδεξιό Χαβιέ Μιλέι τον Δεκέμβριο του 2023, ο οποίος εφάρμοσε το σχέδιο λιτότητας «αλυσοπρίονο». Ο πληθωρισμός μειώθηκε από πάνω από 200% σε περίπου 30%, αλλά χάθηκαν πάνω από 200.000 θέσεις εργασίας, έκλεισαν 18.000 επιχειρήσεις, αυξήθηκε το χρέος των νοικοκυριών και κατέρρευσε η αγοραστική δύναμη. Παρά την επιδείνωση των κοινωνικοοικονομικών συνθηκών, το κόμμα του Μιλέι, La Libertad Avanza (LLA), κέρδισε με μεγάλη διαφορά τις ενδιάμεσες εκλογές.
Οι περικοπές επηρέασαν ιδιαίτερα τους πιο ευάλωτους. Συνταξιούχοι και άτομα με αναπηρία είδαν τις συντάξεις και τα επιδόματά τους να μειώνονται ή να αναστέλλονται, ενώ πάγωσαν οι πληρωμές προς παρόχους βασικών υπηρεσιών. Παράλληλα, η LLA σχημάτισε το μεγαλύτερο μπλοκ στο νέο Κογκρέσο, σε συμμαχία με το κεντροδεξιό PRO, προκαλώντας ανησυχίες ότι η κατάσταση μπορεί να χειροτερέψει.
Η 37χρονη Laura Alcaide με προβλήματα όρασης, λέει ότι οι περικοπές έχουν πλήξει την καθημερινότητα των ατόμων με αναπηρία: «Δεν έχουμε αρκετό φαγητό, δεν μπορούμε να ζήσουμε ή να σκεφτούμε διακοπές. Πολλοί έχασαν τις συντάξεις τους». Ο Hernán Letcher, διευθυντής του Κέντρου Αργεντίνικης Πολιτικής Οικονομίας, επισημαίνει ότι οι περικοπές στα άτομα με αναπηρία έχουν κυρίως συμβολικό χαρακτήρα: στέλνουν μήνυμα ότι ο πρόεδρος είναι διατεθειμένος να κάνει ό,τι χρειαστεί για να διατηρήσει το δημοσιονομικό πλεόνασμα.
Οι κοινωνικές συνέπειες είναι ήδη ορατές: χιλιάδες άνθρωποι ζουν στους δρόμους και οι άστεγοι προσπαθούν να επιβιώσουν μέσα στους κάδους απορριμμάτων. Η υποστήριξη προς τον Μιλέι φαίνεται να βασίζεται περισσότερο στην αντιπερονιστική στάση των ψηφοφόρων παρά στην πολιτική του υπέρ των ευάλωτων.
Η 89χρονη Olga Beatriz González, συνταξιούχος και ακτιβίστρια, συμμετέχει σε διαδηλώσεις κάθε Τετάρτη κατά των περικοπών και τονίζει: «Όπως οι Abuelas de Plaza de Mayo δεν φοβήθηκαν ποτέ, έτσι ούτε κι εμείς θα σταματήσουμε να αγωνιζόμαστε. Έρχομαι κάθε Τετάρτη για να εκπροσωπώ όσους δεν μπορούν να είναι εδώ».
Η Αργεντινή αντιμετωπίζει μια δύσκολη κοινωνική και οικονομική περίοδο: η φτώχεια αυξάνεται, οι άστεγοι πολλαπλασιάζονται και οι πιο ευάλωτοι πολίτες πλήττονται από πολιτικές που ενισχύουν το δημοσιονομικό πλεόνασμα αλλά επιδεινώνουν την καθημερινή τους επιβίωση. Η κοινωνική ανισότητα και η πολιτική ένταση παραμένουν βαθιά ριζωμένες, και οι επόμενοι μήνες θα δείξουν αν η χώρα θα βρει τρόπους να προστατεύσει τους πιο αδύναμους ή αν η κρίση θα βαθύνει περαιτέρω.
