Ο φετινός Σεπτέμβριος αναμένεται πολύ πιο θερμός από το κανονικό στη νοτιοανατολική Ευρώπη, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας, σύμφωνα με τα στοιχεία του Meteo που βασίζονται σε 400 σενάρια πρόγνωσης.

Υπενθυμίζεται ότι ο Ιούλιος ήταν ο τρίτος πιο θερμός μήνας που καταγράφηκε ποτέ, σύμφωνα με το ευρωπαϊκό παρατηρητήριο Copernicus.

Οι μακροπρόθεσμες προγνώσεις (περίοδος ισχύος Αύγουστος – Σεπτέμβριος) εκδόθηκαν στις αρχές του μήνα. Όπως φαίνεται στο σχετικό γράφημα, σύμφωνα με το 83% των διαθέσιμων σεναρίων η μέση θερμοκρασία Σεπτεμβρίου θα είναι υψηλότερη από τα κανονικά για την εποχή επίπεδα (περίοδος αναφοράς: 1993-2016).

Συγκεκριμένα, η πιθανότητα για θετικές αποκλίσεις μεταξύ 0 και 1°C, μεταξύ 1 και 2°C και άνω των 2°C είναι 42%, 32% και 9% αντιστοίχως. Οι πιθανότητες για αρνητικές αποκλίσεις μεταξύ 0 και 1°C και άνω του 1°C είναι 16% και 1% αντίστοιχα. Η μέση τιμή των 400 σεναρίων είναι +0.84°C.

Θετικές αποκλίσεις αναμένονται σε όλη την Ευρωπαϊκή ήπειρο σύμφωνα με την ανάλυση του Meteo

Γράφημα όπου απεικονίζεται η μέση τιμή των 400 διαθέσιμων προγνώσεων (πάνω αριστερά)

Συνολικά για την ευρωπαϊκή ήπειρο, ο παρακάτω χάρτης απεικονίζει την απόκλιση της μέσης θερμοκρασίας Σεπτεμβρίου με βάση την μέση τιμή των 400 σεναρίων.

Όπως προκύπτει, θετικές αποκλίσεις αναμένονται σε όλη την ήπειρο, με τις μεγαλύτερες τιμές να εντοπίζονται στην Γαλλία και τα Βαλκάνια όπου ξεπερνούν τον +1°C.

Χάρτης απόκλισης της μέσης θερμοκρασίας Σεπτεμβρίου 2025 από τη μέση τιμή του 1993-2016

Η πρόγνωση αυτή βασίζεται σε συνολικά 400 πιθανά σενάρια από τα εξής οκτώ κέντρα πρόγνωσης: ECMWF (Ευρώπη), UKMO (Ηνωμένο Βασίλειο), Meteo-France (Γαλλία), JMA (Ιαπωνία), NCEP (ΗΠΑ), DWD (Γερμανία), CMCC (Ιταλία) και BOM (Αυστραλία), όπως παρέχονται από το Copernicus Climate Change Service της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Οι μακροπρόθεσμες προγνώσεις χαρακτηρίζονται από μεγάλη αβεβαιότητα και σκοπό έχουν την εκτίμηση της τάσης στην μηνιαία και εποχιακή εξέλιξη των μέσων καιρικών συνθηκών. Επίσης, οι αποκλίσεις της θερμοκρασίας σε ημερήσια και τοπική βάση λόγω της επίδρασης κάθε είδους καιρικών συστημάτων ενδέχεται να διαφέρουν σημαντικά από τη μέση απόκλιση ενός μήνα σε μια ευρύτερη περιοχή.

Όσον αφορά τον περασμένο Ιούλιο, η μέση θερμοκρασιακή απόκλιση στην ΝΑ Ευρώπη ήταν +1.61°C, ενώ η μέση τιμή όλων των σεναρίων της μακροπρόθεσμης πρόγνωσης που εκδόθηκε τον Ιούνιο του 2025 ήταν +1.04°C.

Το μέγεθος της απόκλισης που παρατηρήθηκε είχε πιθανότητα 41% και ήταν το δεύτερο πιθανότερο πεδίο τιμών στην μακροπρόθεσμη πρόγνωση.

Αν για κάθε φορά που ακούγαμε ότι η τεχνητή νοημοσύνη θα μας πάρει τις δουλειές μας έδιναν και από ένα πενηνταράκι,  τώρα θα ήμασταν πλούσιοι. Μόνο που προς το παρόν οι δυσοίωνες προβλέψεις δεν επαληθεύονται από τα πραγματικά στοιχεία.

Νέα έρευνα που μόλις δημοσίευσε η αμερικάνικη δεξαμενή σκέψης Εconomic Innovation Group (ΕΙG), για τις επιδράσεις της τεχνητής νοημοσύνης στην αγορά εργασίας, συστήνει ψυχραιμία. Παρατηρείται μεν επιβράδυνση στις προσλήψεις σε ορισμένους τομείς, αλλά ο ένοχος δεν είναι η τεχνητή νοημοσύνη. Οι θέσεις εργασίας κινδυνεύουν περισσότερο από την οικονομική αβεβαιότητα που δημιουργεί ο διεθνοποιημένος «πόλεμος των δασμών», και λιγότερο από τις τεχνολογικές εξελίξεις. Τουλάχιστον αυτό δείχνουν τα μέχρι στιγμής δεδομένα.

Μάλιστα η έρευνα του EIG, ανακάλυψε το εξής παράδοξο: Οι εργαζόμενοι των οποίων οι δουλειές α περιλαμβάνουν καθήκοντα που μπορεί να εκτελέσει η τεχνητή νοημοσύνη, είναι πολύ λιγότερο πιθανό να μείνουν άνεργοι, σε σύγκριση με άλλους. Είναι επίσης πολύ λιγότερο πιθανό να αποχωρήσουν από το εργατικό δυναμικό.

Τα επαγγέλματα με τη μεγαλύτερη έκθεση στο ΑΙ έχουν χαμηλότερη ανεργία – πηγή: EIG / Bloomberg

Χαλαρώστε… για την ώρα

«Τα στοιχεία που έχουμε μέχρι στιγμής υποδηλώνουν ότι οι πρόσφατες εξελίξεις στην απασχόληση δεν σχετίζονται με την τεχνητή νοημοσύνη», δήλωσε στο Βloomberg ο Νάθαν Γκόλντσλαγκ,  διευθυντής έρευνας της EIG.

Η έρευνα εξέτασε πολλαπλούς παράγοντες «έκθεσης» στην τεχνητή νοημοσύνη, και συνέκρινε τους εργαζόμενους που επηρεάζονται λιγότερο ή περισσότερο, ως προς τους δείκτες απασχόλησης. Μεταξύ άλλων ερεύνησε τις πιθανότητες αποχώρησης από το εργατικό δυναμικό και της αλλαγής επαγγέλματος. Από το σύνολο τω δεικτών και των μετρήσεων, οι συγγραφείς της μελέτης καταλήγουν στο συμπέρασμα ότι «δεν διαπιστώνεται καμία καμία σημαντική επίδραση της τεχνητής νοημοσύνης στην αγορά εργασίας».

Σε παρόμοιο συμπέρασμα κατατείνει αντίστοιχη έρευνα που διεξάγει το διακεκριμένο «Εργαστήριο Μελέτης Προϋπολογισμού» του πανεπιστημίου του Γέιλ (Yale Budget Lab). Σύμφωνα με τη διευθύντρια του εργαστηρίου Μάρθα Γκίμπελ, η ανάλυση των οικονομολόγων «δεν δείχνει συνολικές επιπτώσεις της τεχνητής νοημοσύνης στην αγορά εργασίας».

Όπως σημειώνεται, είναι δύσκολο να βρεθούν στοιχεία για απώλειες θέσεων εργασίας λόγω της τεχνητής νοημοσύνης, ακόμη και μεταξύ των πρόσφατων αποφοίτων πανεπιστημίου, οι οποίοι αντιμετωπίζουν μια δύσκολη αγορά εργασίας και συχνά αναφέρονται ως ευάλωτοι στην τεχνολογία.

Η έκθεση του EIG, που βασίζεται σε στοιχεία των στατιστικών απασχόλησης στις ΗΠΑ μέχρι τον Μάιο,  διαπιστώνει ότι «τα ποσοστά ανεργίας αυξάνονται σταδιακά τόσο για τους νέους εργαζόμενους όσο και για τους πρόσφατους αποφοίτους πανεπιστημίου, ανεξάρτητα από το αν εκτίθενται στην τεχνητή νοημοσύνη ή όχι».

Ή μήπως όχι;

Άλλα στοιχεία σχετικά με τις θέσεις εργασίας για νέους επαγγελματίες είναι πιο ανάμεικτα. Για παράδειγμα, έρευνα της εταιρείας ανάλυσης δεδομένων Revelio Labs διαπίστωσε ότι οι θέσεις εργασίας για «αρχάριους» εργαζόμενους σε τομείς που εκτίθενται στην τεχνητή νοημοσύνη μειώθηκαν ταχύτερα από τις θέσεις για αρχάριους εργαζόμενους σε τομείς που εκτίθενται λιγότερο.

«Αν κοιτάξουμε συνολικά την οικονομία των ΗΠΑ, είναι ακόμα πολύ νωρίς για να δούμε εκτεταμένη απώλεια θέσεων εργασίας λόγω της τεχνητής νοημοσύνης», δηλώνει ο Μπάρατ Τσάνταρ, οικονομολόγος της εργασίας στο Εργαστήριο Ψηφιακής Οικονομίας του Πανεπιστημίου του Στάνφορντ  (Stanford Digital Economy Lab)

Ο ίδιος ωστόσο διευκρινίζει ότι ο εκθέσεις της επίσημης στατιστικής υπηρεσίας των ΗΠΑ (US Census Bureau – Γραφείο Απογραφής Πληθυσμού), περιλαμβάνουν σχετικά μικρά δείγματα από συγκεκριμένες υπο-ομάδες εργαζομένων, όπως οι νέοι πτυχιούχοι. «Οι κύριες βάσεις δεδομένων που χρησιμοποιούν οι ερευνητές μας δεν είναι ακόμη αρκετά λεπτομερείς για να μας δώσουν μια πλήρη εικόνα για το τι συμβαίνει με τους 22-25χρονους στις θέσεις εργασίας που εκτίθενται περισσότερο στην τεχνητή νοημοσύνη, για παράδειγμα», δήλωσε στο Bloomberg.

Τεχνητή νοημοσύνη και απολύσεις

Δεν θα έπρεπε όμως να ανησυχούμε με τις εξελίξεις σε τεχνολογικούς κολοσσούς όπως η  Microsoft, που απολύουν εργαζομένους, ενώ ταυτόχρονα χρησιμοποιούν όλο και περισσότερο την τεχνητή νοημοσύνη; Ή με το γεγονός ότι οι νεοφυείς επιχειρήσεις είναι σε θέσει να αυξάνουν τα έσοδά τους, ενώ έχουν όλο και λιγότερους εργαζόμενους;  επιχειρήσεις φαίνεται να είναι σε θέση να αυξάνουν τα έσοδά τους, ενώ παραμένουν πιο λιτές από ποτέ; Ο συντονιστής της EIG, μας λέει ότι  η έκθεσή του προορίζεται ως «ένα σύνολο δεικτών που πρέπει να παρακολουθούμε». Προς το παρόν, η τεχνητή νοημοσύνη δεν εμφανίζεται στα συνολικά στοιχεία για την εργασία, αλλά «αυτό δεν σημαίνει ότι δεν θα εμφανιστεί», λέει. Οι εταιρείες που «ελαφραίνουν από προσωπικό» χάρη στην τεχνητή νοημοσύνη μπορεί να είναι εξαιρέσεις, ή να είναι προάγγελοι του τι θα συμβεί.

«Η οικονομία βρίσκεται σε μεγάλη αναταραχή αυτή τη στιγμή», προειδοποιεί η ερευνητρια του Γέιλ.  «Δεν έχουν όλα να κάνουν με την τεχνητή νοημοσύνη».

Με άλλα λόγια, αν μείνουμε άνεργοι, δεν θα φταίνε αποκλειστικά τα μποτάκια, αλλά για άλλη μια φορά «θα είναι η οικονομία ηλίθιε».

Μπαίνεις στο πλοίο για να πας στον προορισμό σου και σύντομα νιώθεις έντονη την ανάγκη να σκεπαστείς -ιδανικά με μια ψιλή κουβερτούλα-, για να αντέξεις το κρύο που “βγάζει” ο κλιματισμός και την ένταση του εξαερισμού.

Γιατί οι πλοιοκτήτριες εταιρείες επιμένουν να μας “παγώνουν” στα ταξίδια μας;

Οι λόγοι είναι πολλοί και αφορούν την επιβίωση μας.

Κρυώνεις για να ζήσεις
Τα συστήματα κλιματισμού σε πλοία, ιδίως κρουαζιερόπλοια και μεγάλα σκάφη, διατηρούν χαμηλότερες θερμοκρασίες από τις αναμενόμενες, βασιζόμενος στις αρχές των θαλάσσιων συστημάτων HVAC (heating, ventilation, air condition -θέρμανση, εξαερισμός και κλιματισμός) και στην λειτουργική πραγματικότητα.

Μια κρίσιμη λειτουργία του κλιματισμού θαλάσσης είναι η μείωση της υγρασίας, που μπορεί να είναι υψηλή σε θαλάσσια περιβάλλοντα, λόγω της εγγύτητας με το νερό. Οι χαμηλότερες θερμοκρασίες βοηθούν στη συμπύκνωση της υγρασίας από τον αέρα, αποτρέποντας τη μούχλα και την κακή ποιότητα του αέρα.

Το κρύο και ο εξαερισμός σε ένα κλειστό, μεταλλικό κουτί που κουβαλάει εκατοντάδες ή ακόμα και χιλιάδες ανθρώπους είναι ζωτικής σημασίας, καθώς αν δεν είναι σταθερή, συνεχής και ισχυρή η ανανέωση του αέρα, το διοξείδιο του άνθρακα από τις αναπνοές μας θα έφτανε σε επικίνδυνα επίπεδα.

Μικρόβια, ιοί και μυρωδιές (από ανθρώπους, φαγητά, τουαλέτες) θα έκαναν πάρτι. Ο αέρας θα γινόταν αποπνικτικός και ανθυγιεινός σε χρόνο ρεκόρ.

Έτσι, τα HVAC είναι σχεδιασμένα πρώτα για τον εξαερισμό και μετά για την ψύξη. Για να γίνει σωστή και μαζική ανανέωση του αέρα σε τόσο μεγάλους χώρους, πρέπει το σύστημα να δουλεύει στο φουλ, σπρώχνοντας τεράστιες ποσότητες αέρα. Η ψύξη είναι σχεδόν… παρενέργεια αυτής της διαδικασίας

Κατά συνέπεια, ο κλιματισμός αποτρέπει ασθένειες που σχετίζονται με τη θερμότητα, ειδικά για το πλήρωμα που εργάζεται σε περιοχές υψηλής θερμοκρασίας. Τα κανονιστικά πρότυπα και οι επιθεωρήσεις, όπως αυτά του Port State Control, διασφαλίζουν ότι οι καμπίνες του πληρώματος και οι χώροι εργασίας διατηρούν ασφαλείς θερμοκρασίες.

Η μη διατήρηση της θερμοκρασίας σε αρκετά χαμηλά επίπεδα μπορεί να οδηγήσει σε λειτουργικά προβλήματα.

Η “ζώνη άνεσης” στα πλοία, την οποία έχει δώσει η επιστήμη
Όπως εξηγεί το Marine Engineering υπάρχουν και πολλές άλλες απαιτήσεις που καλύπτει η χαμηλή θερμοκρασία, όπως είναι οι περιβαλλοντικές.

Τα θαλάσσια συστήματα κλιματισμού έχουν σχεδιαστεί για να διαχειρίζονται υψηλές θερμοκρασίες περιβάλλοντος και υγρασία, ειδικά σε τροπικές περιοχές, όπου οι εξωτερικές θερμοκρασίες μπορούν να υπερβούν τους 30°C, με υψηλή υγρασία.

Για να αντιμετωπίσουν αυτόν τον συνδυασμό, τα συστήματα συχνά ρυθμίζονται σε χαμηλότερες θερμοκρασίες, ώστε να εξασφαλιστεί η ταχεία ψύξη και αφύγρανση.

Για παράδειγμα, η διατήρηση θερμοκρασίας περίπου 22°C, με υγρασία 40-60% θεωρείται η ζώνη άνεσης για τους περισσότερους επιβάτες και το πλήρωμα, καθώς αποτρέπει την υπερβολική συσσώρευση θερμότητας και την ενόχληση που σχετίζεται με την υγρασία.

Μετά τις περιβαλλοντικές απαιτήσεις, υπάρχουν αυτές που δημιουργούν το θερμικό φορτίο από τον εξοπλισμό του πλοίου και τους επιβάτες. Τα πλοία, ειδικά τα κρουαζιερόπλοια, έχουν σημαντικές εσωτερικές πηγές θερμότητας, συμπεριλαμβανομένου του φωτισμού, των ηλεκτρονικών, των μηχανημάτων και της θερμότητας του σώματος των εκατοντάδων -ή ακόμα και χιλιάδων- επιβατών και του πληρώματος.

Για να διατηρηθεί ένα άνετο περιβάλλον, το σύστημα κλιματισμού πρέπει να υπεραντισταθμίζει, λειτουργώντας σε χαμηλότερες θερμοκρασίες, ώστε να απορροφήσει και να διαχέει αυτή τη θερμότητα, αποτελεσματικά.

Ο τρίτος παράγοντας που παίζει ρόλο στην παγωνιά που έχει μέσα στα πλοία, είναι η δυναμική θερμοκρασία των ωκεανών.

Στη θάλασσα, ο ωκεανός απορροφά θερμότητα κατά τη διάρκεια της ημέρας και την απελευθερώνει τη νύχτα, γεγονός που μπορεί να οδηγήσει σε χαμηλότερες θερμοκρασίες εξωτερικού αέρα -ιδιαίτερα σε ανοιχτά καταστρώματα. Ωστόσο, οι εσωτερικοί χώροι απαιτούν συνεχή ψύξη για την εξουδετέρωση της υπολειμματικής θερμότητας και υγρασίας που παγιδεύονται στη δομή του πλοίου, οδηγώντας σε χαμηλότερες θερμοκρασίες ρύθμισης για να εξασφαλιστεί η άνεση.