Σεισμική δόνηση σημειώθηκε στις 20:57 στην Εύβοια.
Ο σεισμός έγινε ιδιαίτερα αισθητός στην Αττική. Ο σεισμός είχε μέγεθος 4,1 Ρίχτερ, σύμφωνα με την αυτόματη λύση του Γεωδυναμικού Ινστιτούτου.
Σεισμική δόνηση σημειώθηκε στις 20:57 στην Εύβοια.
Ο σεισμός έγινε ιδιαίτερα αισθητός στην Αττική. Ο σεισμός είχε μέγεθος 4,1 Ρίχτερ, σύμφωνα με την αυτόματη λύση του Γεωδυναμικού Ινστιτούτου.
Σημαντικά στοιχεία για τα αίτια της φονικής πυρκαγιάς στην Κερατέα εξετάζουν οι Αρχές, την ώρα που η μάχη με τις φλόγες συνεχίζεται υπό αντίξοες συνθήκες και ισχυρούς ανέμους.
Σύμφωνα με πληροφορίες του ΑΝΤ1, στην κατοχή των αρχών βρίσκεται βίντεο που φέρεται να καταγράφει τη στιγμή της έναρξης της φωτιάς. Στο υλικό φαίνεται πυλώνας ηλεκτροδότησης με κομμένο καλώδιο ρεύματος, ενώ λίγα λεπτά αργότερα από το ίδιο σημείο εκδηλώθηκε η πυρκαγιά.
Το σημείο αυτό απέχει περίπου 500 μέτρα από την πλινθόκτιστη κατοικία, μέσα στην οποία οι πυροσβέστες εντόπισαν τη σορό ηλικιωμένου άνδρα. Η τραγική αυτή εξέλιξη έρχεται να προστεθεί στις ήδη σοβαρές καταστροφές που έχει προκαλέσει η φωτιά στην περιοχή.
Οι έρευνες για τα ακριβή αίτια βρίσκονται σε πλήρη εξέλιξη, με τις Αρχές να δίνουν ιδιαίτερη βαρύτητα στο οπτικοακουστικό υλικό και στις μαρτυρίες κατοίκων, ώστε να διαπιστωθεί αν η πυρκαγιά προκλήθηκε από αστοχία στο δίκτυο ηλεκτροδότησης ή άλλον παράγοντα.
Ένα φυτό αθάνατος έπεσε τις πρωϊνές ώρες από την νησίδα της οδού Χρυσοστόμου Σμύρνης στην α’ είσοδο του Νέου Βουτζά λόγω των θυελλωδών ανέμων και έκλεισε σημείο του δρόμου.
Ειδοποιήθηκε η Πολιτική Προστασία του δήμου Ραφήνας Πικερμίου και απέσυρε το φυτό ώστε να διευκολυνθεί το πέρασμα των αυτοκινήτων.

Στο νοσοκομείο κατέληξε 26χρονη την οποία την ώρα που απολάμβανε τον ήλιο στην παραλία του Ποσειδίου στη Χαλκιδική, την τραυμάτισε ομπρέλα θαλάσσης, που έφυγε από τη θέση της λόγω των δυνατών ανέμων.
Το περιστατικό σημειώθηκε το μεσημέρι της Παρασκευής. Η 26χρονη τραυματίστηκε στο πόδι και διακομίστηκε με ασθενοφόρο του ΕΚΑΒ στο Νοσοκομείο Πολυγύρου.
Νικηφόρα συνέχισε στα φιλικά προετοιμασίας του ο Ολυμπιακός. Οι νταμπλούχοι Ελλάδας νίκησαν 2-1 την Αλ-Τααβούν επί ολλανδικού εδάφους με πρωταγωνιστές τους Σταύρο Πνευμονίδη και Γκάμπριελ Στρεφέτσα.
Όπως γράφει το SPORT24, οι Πειραιώτες άνοιξαν το σκορ στο 10ο λεπτό με τον Σταύρο Πνευμονίδη που πλάσαρε με το δεξί στην κίνηση έπειτα από σέντρα του Ροντινέι από δεξιά.
Η ομάδα του Χοσέ Λουίς Μεντιλίμπαρ διπλασίασε τα τέρματά της στο 47′ όταν ο Πνευμονίδης σούταρε στο δοκάρι και ο Στεφέτσα στην επαναφορά έστειλε την μπάλα στα δίχτυα.
Η Αλ-Τααβούν μείωσε στο 51′ με κοντινό αριστερό σουτ του Μαρτίνεζ.
Έτσι ο Ολυμπιακός πήρε την πέμπτη του νίκη στα έξι φιλικά παιχνίδια που έχει δώσει και στρέφει την προσοχή του στο αυριανό (9/8, 16:30) με την Ουνιόν στο Βερολίνο.
Η Open AI, δημιουργός του ChatGPT κυκλοφόρησε και παρουσίασε την πολυαναμενόμενη τελευταία έκδοση του chatbot τεχνητής νοημοσύνης GPT-5 λέγοντας πως μπορεί να προσφέρει εξειδίκευση σε επίπεδο διδακτορικού.
O Sam Altman, διευθύνων σύμβουλος και συνιδρυτής της OpenAI χαρακτήρισε τη νέα έκδοση ως την έναρξη μιας νέας εποχής για το ChatGPT.
“Κάτι σαν το GPT-5 θα ήταν αδιανόητο σε οποιαδήποτε άλλη στιγμή της ανθρώπινης ιστορίας”, δήλωσε λίγο πριν την κυκλοφορία του.
Οι ισχυρισμοί για τις νέες “επιπέδου διδακτορικού” ικανότητές του σε ότι αφορά τον προγραμματισμό αλλά και την σύνταξη κειμένων έρχονται σε μια περίοδο που όλες οι εταιρείες τεχνολογίας ανταγωνίζονται για το ποια θα δημιουργήσει το πιο προηγμένο chatbot.
Πρόσφατα ο Elon Musk έκανε παρόμοιες δηλώσεις για το δικό του chatbot τεχνητής νοημοσύνης Grok, το οποίο είναι συνδεδεμένο με το X (πρώην twitter).
“Είναι καλύτερο από επίπεδο διδακτορικού”, δήλωσε ο Musk αποκαλώντας το επίσης την “πιο έξυπνη τεχνητή νοημοσύνη στον κόσμο”.
Ο Altman είπε επίσης πως το νέο μοντέλο OpenAI θα εμφανίζει λιγότερες “παραισθήσεις” – το φαινόμενο δηλαδή κατά το οποίο μεγάλα γλωσσικά μοντέλα δημιουργούν λανθασμένες απαντήσεις -κάνοντας το λιγότερο παραπλανητικό.
Η OpenAI προτείνει επίσης το GPT-5 στους προγραμματιστές ως έναν ικανό βοηθό, ακολουθώντας μια τάση μεταξύ των μεγάλων Αμερικανών προγραμματιστών τεχνητής νοημοσύνης, συμπεριλαμβανομένης της Anthropic, της οποίας το Claude Code στοχεύει στην ίδια αγορά, σύμφωνα με πληροφορίες του BBC.
Τι προσφέρει το GPT-5
Η OpenAI τόνισε την ικανότητα του GPT-5 να δημιουργεί ένα ολοκληρωμένο λογισμικό στο σύνολό του και να επιδεικνύει καλύτερες ικανότητες συλλογισμού, με απαντήσεις που δείχνουν την πορεία σκέψης, τη λογική πίσω από την απαντήσεις του και τα συμπεράσματα στα οποία καταλήγει.
Η εταιρεία ισχυρίζεται ότι το μοντέλο έχει εκπαιδευτεί ώστε να είναι πιο ειλικρινές, να δίνει στους χρήστες πιο ακριβείς απαντήσεις και ότι, συνολικά, “μοιάζει περισσότερο με άνθρωπο”.
Σύμφωνα με τον Σαμ Άλτμαν, το μοντέλο είναι “σημαντικά καλύτερο” από τους προκατόχους του.
“Το GPT-3 μου έδινε την αίσθηση ότι μιλούσα με έναν μαθητή λυκείου… το 4 ήταν σαν να μιλάς με φοιτητή”, είπε στην προγραμματισμένη ενημέρωση.
“Το GPT-5 είναι η πρώτη φορά που πραγματικά μοιάζει να μιλάς με έναν ειδικό σε οποιοδήποτε θέμα, σε επίπεδο διδακτορικού”.
Παράλληλα, η OpenAI ανακάλυψε μια άλλη προσέγγιση για πιο “έξυπνη” ΤΝ, την οποία ονόμασε “test-time compute” — μια μέθοδος που επιτρέπει στο μοντέλο να αφιερώνει περισσότερη υπολογιστική ισχύ για να “σκέφτεται” κάθε ερώτηση, ώστε να μπορεί να λύνει δύσκολες εργασίες όπως μαθηματικά προβλήματα ή πολύπλοκες λειτουργίες που απαιτούν προχωρημένη συλλογιστική και λήψη αποφάσεων, όπως αναφέρει το Reuters.
Το GPT-5 λειτουργεί ως “δρομολογητής”, που σημαίνει ότι αν ένας χρήστης του θέσει ένα ιδιαίτερα δύσκολο πρόβλημα, θα αξιοποιήσει το test-time compute για να απαντήσει.
Είναι η πρώτη φορά που το ευρύ κοινό θα έχει πρόσβαση στην τεχνολογία test-time compute της OpenAI, κάτι που, σύμφωνα με τον Σαμ Άλτμαν, είναι σημαντικό για την αποστολή της εταιρείας, δημιουργώντας ΤΝ προς όφελος όλης της ανθρωπότητας.
Ωστόσο, για την καθηγήτρια Carissa Véliz από το Ινστιτούτο Ηθικής στην Τεχνητή Νοημοσύνη, η κυκλοφορία του GPT-5 μπορεί να μην είναι τόσο σημαντική όσο υποδηλώνει το μάρκετινγκ.
Όπως σημειώνει, παρά τις εντυπωσιακές του δυνατότητες, το μοντέλο – όπως και οι προκάτοχοί του – δεν έχει αποδειχθεί πραγματικά κερδοφόρο και μπορεί μόνο να μιμείται, όχι να αναπαράγει πλήρως, την ανθρώπινη σκέψη.
Η διευθύντρια του Ινστιτούτου Ada Lovelace, Gaia Marcus, τόνισε πως όσο τα μοντέλα αυτά εξελίσσονται, η ανάγκη για σαφές και ολοκληρωμένο ρυθμιστικό πλαίσιο γίνεται πιο επιτακτική.
Η κυκλοφορία του GPT-5 έχει επίσης επιπτώσεις για τις εμπορικές επιχειρήσεις που ανησυχούν για τη χρήση του περιεχομένου τους.
“Καθώς το περιεχόμενο που παράγεται από την ΤΝ γίνεται πιο πειστικό, πρέπει να αναρωτηθούμε – προστατεύουμε τους ανθρώπους και τη δημιουργικότητα πίσω από όσα βλέπουμε κάθε μέρα;” είπε ο Grant Farhall, επικεφαλής προϊόντων της Getty Images. “Η αυθεντικότητα έχει σημασία – αλλά δεν είναι δωρεάν”.
Ο Farhall είπε ότι είναι σημαντικό να εξετάσουμε προσεκτικά πώς εκπαιδεύονται τα μοντέλα ΤΝ και να διασφαλίσουμε ότι οι δημιουργοί αποζημιώνονται εάν χρησιμοποιείται η δουλειά τους.
Ο ανταποκριτής τεχνητής νοημοσύνης του BBC, Marc Cieslak, που είχε αποκλειστική πρόσβαση στο GPT-5 πριν την επίσημη κυκλοφορία, ανέφερε ότι, πέρα από κάποιες μικρές αισθητικές αλλαγές, η εμπειρία χρήσης θυμίζει σε μεγάλο βαθμό τα προηγούμενα chatbots: οι χρήστες του δίνουν εντολές ή κάνουν ερωτήσεις πληκτρολογώντας κείμενο. Το νέο στοιχείο είναι το λεγόμενο “μοντέλο συλλογισμού”, το οποίο στοχεύει στην πιο εντατική σκέψη για την επίλυση προβλημάτων. Ωστόσο, αυτό μοιάζει περισσότερο με σταδιακή βελτίωση παρά με ριζική αλλαγή.
Το ChatGPT προχωρά σε επιπλέον αλλαγές
Παράλληλα, η OpenAI φέρνει αλλαγές στο ChatGPT ώστε να μην δίνει οριστικές απαντήσεις σε προσωπικά ζητήματα, αλλά να βοηθά τον χρήστη να σκεφτεί τα υπέρ και τα κατά.
Σε ανάρτηση στο blog της ανέφερε: “Η ΤΝ μπορεί να φαίνεται πιο άμεση και προσωπική από προηγούμενες τεχνολογίες, ειδικά για ευάλωτα άτομα που βιώνουν ψυχική ή συναισθηματική πίεση”.
Η εταιρεία σημείωσε ότι δεν θα δίνει πλέον οριστικές απαντήσεις σε ερωτήσεις όπως: “Πρέπει να χωρίσω με τον σύντροφό μου;”.
Αντί για γρήγορες καταφατικές απαντήσεις, θα “βοηθά τον χρήστη να το σκεφτεί – θέτοντας ερωτήσεις, ζυγίζοντας τα υπέρ και τα κατά”, σύμφωνα με την ανάρτηση.
Τον Μάιο, η OpenAI απέσυρε μια ευρέως επικριθείσα ενημέρωση που, σύμφωνα με τον Sam Altman, έκανε το ChatGPT “υπερβολικά κολακευτικό”.
Σε πρόσφατο επεισόδιο του δικού της podcast, ο κ. Altman είπε ότι σκέφτεται τον τρόπο με τον οποίο οι άνθρωποι αλληλεπιδρούν με τα προϊόντα της εταιρείας.
“Δεν θα είναι όλα θετικά, θα συνεχίσουν να υπάρχουν προβλήματα”, ανέφερε.
“Οι άνθρωποι θα αναπτύξουν αυτές τις κάπως προβληματικές – ή ίσως πολύ προβληματικές σχέσεις (με την ΤΝ). Η κοινωνία θα πρέπει να βρει νέες δικλείδες ασφαλείας. Όμως τα οφέλη θα είναι τεράστια”.
Τις επόμενες ημέρες θα φανεί πολύ πιο ξεκάθαρα αν είναι πράγματι τόσο καλό όσο ισχυρίζεται ο Altman.
Εκατομμύρια εργαζόμενοι σε όλη την Ευρώπη συνεχίζουν να αμείβονται με τον κατώτατο μισθό, αλλά οι διαφορές ανάμεσα στις χώρες είναι τεράστιες.
Οι αριθμοί δείχνουν ξεκάθαρα ότι η Ευρώπη εξακολουθεί να είναι χωρισμένη σε «δύο ταχύτητες» όσον αφορά τον κατώτατο μισθό. Και το πραγματικό ερώτημα είναι: πόσο μπορεί ένας εργαζόμενος να ζήσει αξιοπρεπώς εκεί όπου βρίσκεται; Υψηλοί μισθοί στη Δυτική και Βόρεια Ευρώπη, χαμηλοί ή πολύ χαμηλοί σε Ανατολή, Βαλκάνια και υποψήφιες χώρες.
Σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat για τον Ιούλιο του 2025, ο μηνιαίος κατώτατος μισθός πριν από κρατήσεις κυμαίνεται από 551 € στη Βουλγαρία έως 2.704 € στο Λουξεμβούργο. Αν προστεθούν οι υποψήφιες προς ένταξη χώρες, η Ουκρανία βρίσκεται στο χαμηλότερο σημείο με μόλις 164 €.
Πέντε χώρες —Ιταλία, Δανία, Σουηδία, Αυστρία και Φινλανδία— δεν έχουν καθόλου εθνικό κατώτατο μισθό.
Σε ανάλυσή του το Euronews Business εξετάζει τους κατώτατους μισθούς στην Ευρώπη, συγκρίνοντας τόσο την ονομαστική αξία σε ευρώ όσο και την αγοραστική δύναμη και το συμπέρασμα είναι πως: Υψηλοί μισθοί στη Δυτική και Βόρεια Ευρώπη, χαμηλοί ή πολύ χαμηλοί σε Ανατολή, Βαλκάνια και υποψήφιες χώρες.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάζει υπάρχουν σημαντικές διαφορές στους κατώτατους μισθούς, και η Eurostat χωρίζει τις χώρες σε τρεις κατηγορίες μισθών, ενώ το Euronews προσθέτει μια τέταρτη για μισθούς κάτω των 600 €.
Υψηλή κατηγορία: Πάνω από 1.500 €
Εκτός από τη Γαλλία (1.802 €), όλες οι άλλες χώρες σε αυτήν την κατηγορία πληρώνουν πάνω από 2.000 €. Εκτός από το Λουξεμβούργο, περιλαμβάνονται η Ιρλανδία (2.282 €), οι Κάτω Χώρες (2.246 €), η Γερμανία (2.161 €) και το Βέλγιο (2.112 €).
Μεσαία κατηγορία: 1.000–1.500 €
Αρκετές χώρες βρίσκονται οριακά πάνω από το όριο των 1.000 €.
Χαμηλή κατηγορία: 600–999 €
Πολύ χαμηλή κατηγορία: Κάτω από 600 €
Περιλαμβάνει μία χώρα της ΕΕ και κυρίως υποψήφιες προς ένταξη χώρες: Βόρεια Μακεδονία (584 €), Τουρκία (558 €), Βουλγαρία (551 €), Αλβανία (408 €), Μολδαβία (285 €) και Ουκρανία (164 €).
Ανατολή–Δύση: Το χάσμα των μισθών
Οι υψηλοί μισθοί συναντώνται κυρίως στη Δυτική και Βόρεια Ευρώπη, οι μεσαίοι σε χώρες της Νότιας και Κεντρικής Ευρώπης, και οι χαμηλοί ή πολύ χαμηλοί κυρίως στην Ανατολική Ευρώπη, στα Βαλκάνια και σε υποψήφιες χώρες.
;Οπως εξηγεί η Δρ. Σωτηρία Θεοδωροπούλου του European Trade Union Institute (ETUI), η υψηλότερη παραγωγικότητα συνήθως οδηγεί σε βιώσιμα υψηλότερους μισθούς. Οι οικονομίες με βιομηχανική ή χρηματοοικονομική δραστηριότητα, καθώς και οι τεχνολογικά προηγμένες βιομηχανίες, παρουσιάζουν μεγαλύτερη παραγωγικότητα. Η αυξημένη διαπραγματευτική δύναμη των εργαζομένων αποτελεί επίσης παράγοντα.
Η σύγκριση σε Μονάδες Αγοραστικής Δύναμης (PPS) μειώνει σημαντικά τα κενά.
Παράδειγμα: το Λουξεμβούργο έχει κατώτατο μισθό 4,9 φορές υψηλότερο από της Βουλγαρίας σε ευρώ, αλλά μόνο 2,3 φορές υψηλότερο σε PPS.
Η Εσθονία έχει τον χαμηλότερο κατώτατο μισθό σε PPS (886), ενώ η Αλβανία βρίσκεται στο κάτω άκρο μεταξύ υποψήφιων χωρών (566).
Στην κορυφή ακολουθούν Γερμανία, Κάτω Χώρες και Βέλγιο, μετά Ιρλανδία και Γαλλία.
Ανατολικές και βαλκανικές χώρες εμφανίζονται αισθητά καλύτερα σε PPS απ’ ό,τι σε ευρώ, ενώ κάποιες δυτικοευρωπαϊκές χάνουν πλεονέκτημα.
Τέλος της προηγούμενης εβδομάδας, ο Ντόναλντ Τραμπ έκανε αυτό που γνωρίζει καλύτερα: εκτόξευσε μια «χειροβομβίδα» στην κυβερνητική μηχανή. Στόχος ήταν το Γραφείο Στατιστικής Εργασίας των ΗΠΑ (BLS), τον οργανισμό υπεύθυνο για την παραγωγή των βασικών οικονομικών δεδομένων της Αμερικής.
Μετά την δημοσίευση ενός πιο αδύναμου από το αναμενόμενο δελτίου για την αγορά εργασίας, ο Τραμπ πήγε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και δήλωσε ότι ο επικεφαλής του BLS θα απολυθεί.
Η αντίδραση της αγοράς; Αδιαφορία. Οι μετοχές παραμένουν κοντά στα ιστορικά υψηλά. Οι αποδόσεις των ομολόγων μόλις που εμφάνισαν μικρές διακυμάνσεις.
Η εικόνα αυτή, οδήγησε τον Neil Shearing, επικεφαλής οικονομολόγο της Capital Economics, να θεωρήσει ότι για κάποιον που δεν παρακολουθεί στενά τις αγορές, αυτό μπορεί να φανεί ως απόδειξη ότι η θεσμική ακεραιότητα – ή η έλλειψη αυτής – δεν επηρεάζει ιδιαίτερα τα οικονομικά και τα αποτελέσματα της αγοράς. Ωστόσο, αυτή η σκέψη θα ήταν ένα σοβαρό λάθος, προειδοποιεί.
Τα ακριβή και αμερόληπτα οικονομικά δεδομένα είναι η «ζωτική δύναμη» για την ορθή χάραξη πολιτικής. Χωρίς αυτά, οι κεντρικές τράπεζες και οι κυβερνήσεις λειτουργούν στο σκοτάδι, αδύναμες να καθορίσουν τη νομισματική και δημοσιονομική πολιτική ώστε να διατηρήσουν τις οικονομίες σε πλήρη απασχόληση και να εξασφαλίσουν τη σταθερότητα των τιμών, επισημαίνει ο οικονομολόγος της Capital Economics.
Το ίδιο ισχύει και για τους επενδυτές, οι οποίοι πρέπει να μπορούν να εμπιστεύονται τα δεδομένα που στηρίζουν τις αποτιμήσεις των περιουσιακών στοιχείων. Αλλά ακόμη πιο θεμελιωδώς, οι ισχυροί θεσμοί – ο κανόνας του νόμου, η ανεξάρτητη δικαιοσύνη, τα ελεύθερα μέσα ενημέρωσης και οι αξιόπιστοι δημόσιοι οργανισμοί – είναι θεμέλια της οικονομικής προόδου. Όπως υποστήριξαν οι Daron Acemoglu και James Robinson στο βιβλίο τους Why Nations Fail, οι αδύναμοι θεσμοί είναι η αιτία για την ένδεια της Βόρειας Κορέας, ενώ η Νότια Κορέα ανθίζει. Οι θεσμοί έχουν σημασία – και έχουν μεγάλη σημασία.
Ένα μέρος της απάντησης ίσως είναι ότι, ενώ δεν υπάρχουν αποδείξεις ότι ο επικεφαλής του BLS παραποίησε τα στοιχεία για πολιτικούς σκοπούς, υπάρχουν εύλογες αμφιβολίες σχετικά με την ποιότητα των επίσημων αμερικανικών δεδομένων.
Η Βρετανία αντιμετωπίζει ένα παρόμοιο πρόβλημα και, συμπτωματικά, ο επικεφαλής του Βρετανικού Γραφείου Στατιστικής (ONS) απομακρύνθηκε και εκείνος νωρίτερα φέτος, αν και υπό λιγότερο δημόσιες συνθήκες.
Ένα κοινό ζήτημα και στις δύο χώρες είναι η μείωση των ποσοστών ανταπόκρισης σε έρευνες, πρόβλημα που έχει επιταχυνθεί μετά την πανδημία COVID. Το πρόβλημα φαίνεται να είναι ιδιαίτερα οξυμένο για τα δεδομένα της αγοράς εργασίας.
Εάν οι νέοι ηγέτες καταφέρουν να αντιμετωπίσουν αυτό το πρόβλημα, αυτό θα ήταν θετική εξέλιξη – αν και θα απαιτούσε και μια σημαντική αύξηση της δημόσιας χρηματοδότησης, η οποία πιέζεται και στις δύο χώρες.
Ακόμη και αν κάποιος υιοθετήσει μια λιγότερο φιλόξενη θέση, η αμφισημία της κατάστασης προσφέρει κάποια κάλυψη. Δεν είναι σαφές αν η απόλυση του επικεφαλής του BLS θα οδηγήσει σε οποιαδήποτε πραγματική αλλαγή στον τρόπο λειτουργίας του οργανισμού, εκτιμά ο Shearing. Εάν ο στόχος είναι να παραχθούν πιο «ευνοϊκά» δεδομένα, τότε – ειρωνικά – αυτό θα μπορούσε να οδηγήσει τη Fed να εφαρμόσει πιο αυστηρή νομισματική πολιτική, πιστεύοντας ότι η αγορά εργασίας είναι ισχυρότερη από ό,τι πραγματικά είναι.
Αυτό θα μπορούσε να σημαίνει υψηλότερα επιτόκια, και όχι τις περικοπές που επιθυμεί ο Τραμπ. Από την άλλη πλευρά, εάν η πολιτικοποίηση των δεδομένων οδηγήσει σε ευρύτερη απαξίωση της εμπιστοσύνης στους θεσμούς που καταπνίγει την αναπτυξιακή δυναμική, αυτό θα μπορούσε να οδηγήσει σε χαμηλότερα βραχυπρόθεσμα επιτόκια, υψηλότερα ασφάλιστρα κινδύνου και, συνεπώς, υψηλότερα μακροπρόθεσμα επιτόκια, επιβαρύνοντας την καμπύλη αποδόσεων.
Εν συντομία, ακόμη και αν υποθέσουμε το χειρότερο σενάριο, οι επιπτώσεις στην νομισματική πολιτική παραμένουν ασαφείς.
Την ίδια στιγμή, δεν είναι όλοι οι θεσμοί εξίσου σημαντικοί για τις αγορές. Όταν η Πρωθυπουργός Λιζ Τρας και ο Υπουργός Οικονομικών Κουάσι Κουάρτενγκ κατέστρεψαν τα δημοσιονομικά “οχυρώματα” της Βρετανίας με τον διάσημο «μίνι» προϋπολογισμό τους το 2022, αυτό είχε σαφώς αρνητικές συνέπειες για τα βρετανικά ομόλογα, καθώς υπήρξε μια θεμελιώδης αλλαγή στην κατεύθυνση της δημοσιονομικής πολιτικής της χώρας.
Αντίθετα, αν η ποιότητα των επίσημων στατιστικών επιδεινωθεί ή αν η παραγωγή τους γίνει πιο πολιτικοποιημένη, οι επιπτώσεις για τα ομόλογα και τις μετοχές ίσως να μην είναι τόσο άμεσα εμφανείς.
Σχετικά με αυτό, υπάρχει επίσης η δυσάρεστη αλήθεια ότι οι θεσμοί μπορούν να φθίνουν αργά και ύπουλα, με ελάχιστες άμεσες συνέπειες για τις αγορές. Η ιστορία είναι γεμάτη παραδείγματα μεγάλων οικονομικών επεκτάσεων που συνέβαιναν παράλληλα με την αυξανόμενη αυταρχικότητα και τη φθορά των θεσμών. Οι αγορές δεν είναι πάντα καλές στο να εντοπίζουν την σταδιακή παρακμή – μέχρι να γίνει ξαφνικά οξεία.
Αυτό που έχει αρχίσει να πιέζει την ανάπτυξη δεν είναι οι επιθέσεις σε θεσμούς που τραβούν τα βλέμματα, αλλά ο περιορισμός της προσφοράς εργασίας. Οι περιορισμοί στη μετανάστευση περιορίζουν την αύξηση του εργατικού δυναμικού, βοηθώντας να διατηρηθεί το ποσοστό ανεργίας στο 4,2%, ακόμη και καθώς οι προσλήψεις επιβραδύνονται. Μακροπρόθεσμα, αυτό μπορεί να αποδειχθεί πιο επιβλαβές από τις υπερβολές στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Το βασικό σημείο είναι το εξής: η διάβρωση των θεσμών δεν προχωρά με γραμμικό τρόπο. Υπάρχουν βαθμοί φθοράς, επισημαίνει ο Shearing. Η παραποίηση των οικονομικών δεδομένων είναι το ένα, η υπονόμευση της δικαιοσύνης ή των δικαιωμάτων ιδιοκτησίας είναι κάτι άλλο. Για μια χώρα όσο ισχυρή είναι οι ΗΠΑ, η πτώση των θεσμών θα πρέπει να είναι βαθιά και διαρκής πριν θέσει σοβαρό κίνδυνο την μακροπρόθεσμη ανάπτυξη.
Το γεγονός ότι οι ΗΠΑ φαίνονται να είναι σε καλύτερη θέση από οποιαδήποτε άλλη χώρα για να εκμεταλλευτούν τις ευκαιρίες που προσφέρει η επανάσταση της τεχνητής νοημοσύνης ενισχύει τις προσδοκίες ότι θα υπερισχύσουν σε σχέση με τις περισσότερες ανεπτυγμένες οικονομίες την επόμενη δεκαετία.
Αλλά αν οι επιθέσεις ενταθούν – και ειδικά αν μετατραπούν πέρα από τα δεδομένα σε νομικούς και εταιρικούς θεσμούς – τότε οι προβλέψεις είναι αβέβαιες. Το αμερικανικό θεσμικό σύστημα βρίσκεται υπό πίεση, αλλά όχι ακόμη σε κίνδυνο αποτυχίας.
Ωστόσο, η συνεχής πίεση μπορεί να εξασθενήσει την ανθεκτικότητά του, επιτρέποντας στις μικρές δυσλειτουργίες να συσσωρευτούν σε ευρύτερη αστάθεια – μια διαδικασία που οι αγορές μπορεί να είναι αργές να την ανιχνεύσουν, αλλά γρήγορες να αντιδράσουν μόλις το κακό γίνει αισθητό, καταλήγει ο επικεφαλής οικονομολόγος της Capital Economics.
Πηγή: ΟΤ
Φαινομενικά οι ονομαστικοί μισθοί έχουν αυξηθεί τα τελευταία χρόνια. Αναφέρομαι κυρίως στον κατώτερο μισθό, αλλά και στις υπόλοιπες μισθολογικές κατηγορίες.
Όμως, την ίδια στιγμή με όποιον και εάν μιλήσεις θα σου πει ότι τα βγάζει πέρα όλο και πιο δύσκολα.
Και αυτό δεν είναι απλώς μια παραδοσιακή έκφραση «ελληνικής γκρίνιας».
Είναι η πραγματικότητα που βιώνουν οι πολίτες, και πιστοποιείται από συγκεκριμένα στοιχεία και δείκτες.
Καταρχάς έχουμε έναν επίμονο πληθωρισμό. Που δεν είναι «εκρηκτικός» όπως ήταν κάποια στιγμή στην «έξοδο» από την πανδημία, όμως δεν παύει να κινείται σταθερά πάνω από τα επίπεδα που ήταν πριν την πανδημία. Για παράδειγμα τον Ιούνιο έτρεχε με ετήσιο ρυθμό 2,8% όταν τον Ιούνιο του 2024 έτρεχε με 2,3%.
Έπειτα, έχουμε την πραγματική αύξηση του κόστους ζωής. Γιατί πρέπει πάντα να θυμόμαστε ότι ο πληθωρισμός είναι πάντα ένα μέσος όρος που αφορά το σύνολο της οικονομίας, το σύνολο των αγαθών και των υπηρεσιών. Όταν, όμως, ερχόμαστε να συζητήσουμε τις αυξήσεις που αφορούν τα νοικοκυριά της μεσαίας τάξης και των μισθωτών, δηλαδή τα κοινωνικά στρώματα που δίνουν πολύ μεγαλύτερο – αναλογικά – ποσοστό του εισοδήματός τους για το σουπερμάρκετ και οτιδήποτε έχει να κάνει με τη στέγαση (ενοίκιο, θέρμανση, ηλεκτρικό κ.λπ.) η εικόνα είναι ακόμη πιο σκοτεινή.
Και η τρίτη διάσταση – την οποία τείνουμε να υποτιμούμε – έχει να κάνει με την φορολογία.
Αυτό προκύπτει από τον συνδυασμό δύο παραμέτρων: όταν μιλάμε για τη φορολογία φυσικών προσώπων, τότε το μεγαλύτερο ποσοστό έρχεται από τη φορολογία των μισθωτών (και των συνταξιούχων). Για την ακρίβεια το 2023, σύμφωνα με τα στοιχεία της ΑΑΔΕ, το 69% του φορολογούμενου εισοδήματος φυσικών προσώπων προερχόταν από μισθωτές υπηρεσίες. Αυτό αντίστοιχα σήμαινε ότι και το μεγαλύτερο τμήμα των φορολογικών εσόδων από τη φορολογία εισοδήματος φυσικών προσώπων είναι από τους μισθούς.
Μέχρι τώρα θα μου πείτε ότι δεν λέω κάτι το πρωτότυπο. Οι παλιοί οικονομικοί συντάκτες αναφέρονταν στους μισθωτούς και τους συνταξιούχους ως τα «συνήθη φορολογικά υποζύγια».
Και εδώ έρχεται η δεύτερη παράμετρος. Ως γνωστόν η φορολογία εισοδήματος είναι προοδευτική. Δηλαδή, όσο ανεβαίνουμε εισοδηματικό κλιμάκιο, αυξάνεται αντίστοιχα και το ποσοστό φορολόγησης. Αυτή είναι μια σωστή λογική γιατί στον πυρήνα της έχει την αναδιανομή εισοδήματος. Όσοι υποστηρίζουν να υπάρχει ένα ποσοστό φορολογία ενιαίο για όλα τα εισοδήματα, στην πραγματικότητα δεν θέλουν καμιά αναδιανομή.
Όμως, το πρόβλημα που υπάρχει είναι ότι τα φορολογικά κλιμάκια δεν έχουν αναπροσαρμοστεί παρά τη σημαντική αύξηση του πληθωρισμού – αθροιστικά – τα τελευταία χρόνια. Παραμένουν στις 10.000, 20.000, 30.000, 40.000. Αυτό σημαίνει ότι με τις αυξήσεις των ονομαστικών μισθών τα τελευταία χρόνια ολοένα και περισσότεροι είτε ανεβαίνουν κλιμάκιο είτε έχουν μεγαλύτερο μέρος του εισοδήματός τους σε υψηλότερο κλιμάκιο. Και πληρώνουν περισσότερους φόρους.
Αυτό προφανώς για την κυβέρνηση είναι ευχάριστο νέο γιατί περισσότερα έσοδα σημαίνει και πιο εύκολη επίτευξη των διαβόητων πρωτογενών πλεονασμάτων και κατ’ επέκταση μεγαλύτερο «δημοσιονομικό χώρο».
Όμως, για τη μεσαία τάξη και τα λαϊκά στρώματα σημαίνει ακόμη μεγαλύτερη οικονομική πίεση.
Και εδώ να ξεκαθαρίσω το εξής: σε αντίθεση με μια λογική που λέει γενικά «όχι φόροι», προφανώς και θα είχε νόημα μια αυξημένη φορολογία εάν αυτό «επέστρεφε» στον πολίτη με την μορφή περισσότερων και καλύτερων δημόσιων αγαθών: καλύτερες υπηρεσίες υγείας και διεύρυνση του δημόσιου συστήματος υγείας, καλύτερες και πιο συχνές δημόσιες συγκοινωνίες, αναβάθμιση της δημόσιας εκπαίδευσης, επισκευή και αναβάθμιση κρίσιμων υποδομών.
Μόνο που την ώρα που πληρώνει μεγαλύτερη φορολογία αυτό που βλέπει ο πολίτης είναι υποστελέχωση στο ΕΣΥ, υψηλότερες συμμετοχές στα φάρμακα, αναγκαστική καταφυγή στο φροντιστήριο για να αντιμετωπίσει τα ελλείμματα του δημόσιου σχολείου, βαθιά το χέρι την τσέπη εάν το παιδί του σπουδάζει σε άλλη πόλη.
Και αυτό μας φέρνει στο πραγματικό «κοινωνικό πρόβλημα» σήμερα. Που μπορεί να μην έχει τις εκρηκτικές διαστάσεις της κρίσης, με την έκρηξη της ανεργίας και τις τεράστιες απώλειες εισοδήματος, έχει όμως τη μορφή μιας διαρκώς εντεινόμενης οικονομικής ανασφάλειας εν μέσω – υποτίθεται – οικονομικής ανάκαμψης. Και που εξηγεί γιατί παραμένουν τόσο υψηλοί οι δείκτες κοινωνικής δυσαρέσκειας σε όλες τις μετρήσεις κοινής γνώμης.
in.gr
Μια εικόνα του 1940… τώρα με χρώμα
Το newpolis παρουσιάζει μια ξεχωριστή φωτογραφία από το λιμάνι της Ραφήνας το 1940, την οποία μετατρέψαμε σε έγχρωμη με τη βοήθεια τεχνητής νοημοσύνης.
Η αρχική ασπρόμαυρη λήψη τραβήχτηκε από τον τότε Λιμενάρχη Ραφήνας, Λάζαρο Γεωργακόπουλο, και δημοσιεύτηκε στο περιοδικό «Ναυτική Ελλάς» τον Οκτώβριο του 1940.

Με αυτή την προσπάθεια θέλουμε να δώσουμε περισσότερο χρώμα στην ιστορία του τόπου μας και να μεταφέρουμε στο σήμερα εικόνες που ανήκουν στο παρελθόν. Σας την παρουσιάζουμε και στις δύο εκδοχές – την αυθεντική και τη χρωματισμένη – και σας καλούμε να την κρίνετε.

Το πλοίο που δεσπόζει στη φωτογραφία είναι το «Αυλίς», το οποίο θεωρείται ότι ήταν το τελευταίο της οικογένειας Καβουνίδη που προσέγγισε το λιμάνι της Ραφήνας. Η οικογένεια Καβουνίδη καταγόταν από την Τρίγλια της Βιθυνίας, τόπο καταγωγής και των περισσότερων κατοίκων που εγκαταστάθηκαν στη Ραφήνα το 1923, μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή.
Πριν την εγκατάσταση των προσφύγων, η περιοχή κατοικούνταν κυρίως από ψαράδες και εργαζόμενους στο τσιφλίκι του Αλέξανδρου Σκουζέ. Για να δημιουργηθεί ο νέος οικισμός, απαλλοτριώθηκε μεγάλο τμήμα του κτήματος Σκουζέ. Ο Φίλιππος Καβουνίδης έστειλε πλοία, τον Αύγουστο του 1922, για να μεταφέρει τους Τριγλιανούς σε ασφαλή τόπο.
Το «Αυλίς» αναφέρεται και στο ποίημα του Γιώργου Σεφέρη «Με τον τρόπο του Γ.Σ.», γραμμένο το 1936, που περιλαμβάνει τον γνωστό στίχο: «Όπου και αν πάω, η Ελλάδα με πληγώνει».
Η ιστορία του πλοίου ολοκληρώθηκε τραγικά την άνοιξη του 1941, όταν βυθίστηκε στη Ραφήνα από επίθεση γερμανικών στούκας.
Αρκετά από τα ιστορικά στοιχεία του παρόντος άρθρου αντλήθηκαν από το διαδίκτυο.
#newpolisgroup