Το 2025, η ειρήνη φαντάζει πια σπάνιο αγαθό. Οι πόλεμοι κλιμακώνονται, η ασφάλεια των συνόρων ενισχύεται και οι εμπορικές εντάσεις συνεχίζουν να αυξάνονται. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Δείκτη Ειρήνης 2025 (Global Peace Index – GPI), ο αριθμός των κρατικών συγκρούσεων έχει φτάσει στο υψηλότερο επίπεδο από τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, με τρεις να ξεσπούν μόνο φέτος. Πολλές χώρες απαντούν με αυξημένη στρατιωτικοποίηση.

Ωστόσο, παρά τα ζοφερά στατιστικά, ορισμένα έθνη εξακολουθούν να δίνουν προτεραιότητα στην ειρήνη. Ο GPI, που παράγεται από το Institute for Economics & Peace, παρακολουθεί 23 δείκτες – από εξωτερικές συγκρούσεις και στρατιωτικές δαπάνες έως μέτρα ασφάλειας, όπως η τρομοκρατία και οι ανθρωποκτονίες. Οι χώρες που βρίσκονται στην κορυφή του δείκτη παραμένουν εντυπωσιακά σταθερές για σχεδόν δύο δεκαετίες, δείχνοντας πόση διάρκεια μπορεί να έχει η ειρηνική πολιτική.

Top 10 χωρών στον Παγκόσμιο Δείκτη Ειρήνης 2025

1. Ισλανδία
2. Ιρλανδία
3. Νέα Ζηλανδία
4. Αυστρία
5. Ελβετία
6. Σιγκαπούρη
7. Πορτογαλία
8. Δανία
9. Σλοβενία
10. Φινλανδία

Σε ρεπορτάζ του το BBC παρουσιάζει πέντε από τις πιο ασφαλείς χώρες του κόσμο, μέσα από μαρτυρίες κατοίκων που εξηγούν πώς αυτές οι πολιτικές διαμορφώνουν την καθημερινότητά τους – και τι τους προσφέρει η αίσθηση ασφάλειας και ηρεμίας.

Ισλανδία

Ισλανδία Istock

Στην πρώτη θέση από το 2008, η Ισλανδία παραμένει το πιο ειρηνικό κράτος στον κόσμο, με κορυφαία επίδοση και στους τρεις τομείς: ασφάλεια, εν εξελίξει συγκρούσεις και στρατιωτικοποίηση. Μάλιστα, κατέγραψε βελτίωση 2% φέτος, διευρύνοντας τη διαφορά από τη δεύτερη χώρα στη λίστα.

Για τους ντόπιους, η αίσθηση ασφάλειας είναι ενσωματωμένη στην καθημερινότητα. «Αν και οι δύσκολες καιρικές συνθήκες, ειδικά τον χειμώνα, δεν δημιουργούν πάντα αίσθημα ασφάλειας, η κοινότητα το κάνει», λέει η Ίνγκα Ρος Αντονίusdóttir, γεννημένη στην Ισλανδία και γενική διευθύντρια της Intrepid Travel North Europe. «Μπορείς να περπατήσεις μόνος σου τη νύχτα χωρίς ιδιαίτερη ανησυχία· βλέπεις μωρά να κοιμούνται ήρεμα σε καροτσάκια έξω από καφέ και μαγαζιά, ενώ οι γονείς τους τρώνε ή κάνουν ψώνια· και η τοπική αστυνομία δεν κουβαλά όπλα».

Η Ίνγκα αποδίδει αυτό το αίσθημα ασφάλειας στις πρωτοποριακές πολιτικές ισότητας των φύλων. «Οι ίσες ευκαιρίες και τα ισχυρά κοινωνικά συστήματα δημιουργούν μια δικαιότερη, ασφαλέστερη κοινωνία για όλους», είπε.

Προτείνει στους επισκέπτες να βιώσουν αυτή την εσωτερική ηρεμία συμμετέχοντας στις καθημερινές συνήθειες των κατοίκων: «Πήγαινε για κολύμπι σε μια γεωθερμική πισίνα και μίλησε με αγνώστους στο τζακούζι· ανέβα ένα βουνό, είτε πρόκειται για ένα απογευματινό σκαρφάλωμα στο Έσγια έξω από το Ρέικιαβικ είτε για πολυήμερη πεζοπορία στην ενδοχώρα. Η πραγματική Ισλανδία βρίσκεται στη ζωντανή μουσική και καλλιτεχνική σκηνή, στη φύση πέρα από τα βασικά αξιοθέατα και σε κάθε είδους καιρό».

Ιρλανδία

Ιρλανδία Istock

Αν και σημαδεμένη από συγκρούσεις κατά τον 20ό αιώνα, η σημερινή Ιρλανδία συνεχίζει να θέτει την ειρήνη στο επίκεντρο. Έλαβε υψηλή βαθμολογία για τη μείωση της στρατιωτικοποίησης χρόνο με τον χρόνο και συγκαταλέγεται στις χώρες με τις λιγότερες εσωτερικές και διεθνείς συγκρούσεις. Επίσης, κατατάχθηκε στο top 10 για κοινωνική ασφάλεια, με χαμηλά επίπεδα εγκληματικότητας και βίας.

Αυτή η αίσθηση υπάρχει σε όλη τη χώρα. «Μια βαθιά αίσθηση κοινότητας και φιλικότητας σε κάνει να νιώθεις ευπρόσδεκτος και ήρεμος, είτε βρίσκεσαι σε μικρή πόλη είτε σε μεγάλη», λέει ο Τζακ Φιτσίμονς, κάτοικος Κιλντάρε και διευθυντής εμπειριών στο Kilkea Castle. Θεωρεί ότι τα ισχυρά κοινωνικά συστήματα στήριξης και η έμφαση στην κοινωνική πρόνοια μειώνουν τις ανισότητες και τις εντάσεις. «Οι άνθρωποι εδώ προσέχουν ο ένας τον άλλον. Είναι το είδος του μέρους όπου μπορείς να ζητήσεις βοήθεια από έναν ξένο και θα κάνει τα πάντα για να σε εξυπηρετήσει».

Σε διεθνές επίπεδο, η Ιρλανδία διατηρεί στρατιωτική ουδετερότητα (γεγονός που την κρατά εκτός ΝΑΤΟ, μαζί με μόλις τρεις ακόμη ευρωπαϊκές χώρες), προτιμώντας τη διπλωματία για την επίλυση συγκρούσεων. Στο εσωτερικό, δίνει προτεραιότητα στη διατήρηση των τοπίων και των πολιτιστικών της χώρων και κάνει τους ταξιδιώτες να νιώθουν πάντα ευπρόσδεκτοι.

Η χαλαρή φύση της χώρας συμβάλλει επίσης στην αίσθηση ειρήνης: «Δεν είσαι ποτέ μακριά από ένα κάστρο, έναν ήσυχο περίπατο στο δάσος ή μια παραδοσιακή μουσική βραδιά σε μια ζεστή παμπ», λέει ο Φιτσίμονς. «Η ζωή κινείται πιο αργά εδώ και οι άνθρωποι εξακολουθούν να δίνουν αξία στην κουβέντα και την αφήγηση. Αυτή η ανθρώπινη σύνδεση πραγματικά ξεχωρίζει».

Νέα Ζηλανδία

Νέα Ζηλανδία Istock

Φέτος, η Νέα Ζηλανδία ανέβηκε δύο θέσεις, χάρη στη βελτίωση της ασφάλειας και της μείωσης επιπτώσεων από διαδηλώσεις και τρομοκρατία.

Ως νησιωτικό κράτος του Ειρηνικού, η γεωγραφία της την προστατεύει φυσικά από εξωτερικές συγκρούσεις, αλλά οι εσωτερικές πολιτικές της ενισχύουν επίσης την αίσθηση ειρήνης. «Η Νέα Ζηλανδία έχει μερικούς από τους αυστηρότερους νόμους περί όπλων στον κόσμο, κάτι που συμβάλλει απόλυτα στο αίσθημα ασφάλειας», λέει η Μίσα Μάννιξ-Όπι, διευθύντρια εμπειρίας πελατών στην εταιρεία Greener Pastures.

Εκεί, τα παιδιά πηγαίνουν μόνα τους σχολείο, οι άνθρωποι αφήνουν τις πόρτες ξεκλείδωτες και οι οδηγοί σταματούν να βοηθήσουν αν δουν χαλασμένο όχημα στον δρόμο. «Υπάρχει γενική εμπιστοσύνη στους άλλους και στα συστήματα γύρω σου, κάτι που δημιουργεί αληθινή αίσθηση κοινότητας στην καθημερινή ζωή».

Οι Νεοζηλανδοί εκτιμούν επίσης τη σύνδεση με τη φύση, από έναν απλό περίπατο στην παραλία μέχρι πεζοπορία στο δάσος ή ένα ποτήρι κρασί κάτω από τα αστέρια.

«Πέρα από τα καρτ-ποστάλ τοπία, η Νέα Ζηλανδία έχει βάθος. Οι άνθρωποι είναι αυθεντικοί, η κουλτούρα των Μαορί είναι πλούσια και πάντα παρούσα, και ο πιο αργός ρυθμός ζωής μπορεί να σου αλλάξει οπτική», λέει η Μάννιξ-Όπι. «Ένας πελάτης μου είπε ότι, αν και η Νέα Ζηλανδία είναι όμορφη, οι άνθρωποί μας είναι η πραγματική υπερδύναμη».

Αυστρία

Αυστρία Istock

Η Αυστρία έχασε μια θέση φέτος, πέφτοντας τέταρτη, αλλά παραμένει ψηλά και στους τρεις τομείς. Όπως η Ιρλανδία, διατηρεί συνταγματικά κατοχυρωμένη ουδετερότητα, αποτρέποντας τη συμμετοχή σε στρατιωτικές συμμαχίες όπως το ΝΑΤΟ.

«Η μακροχρόνια ουδετερότητα της Αυστρίας σημαίνει ότι η χώρα επενδύει στους ανθρώπους της αντί για τις συγκρούσεις», λέει ο Άρμιν Πφουρτσέλερ, ιδιοκτήτης του SPA-Hotel Jagdhof. «Ένα ισχυρό κοινωνικό δίχτυ, παγκόσμιας κλάσης υγειονομική περίθαλψη και εξαιρετική εκπαίδευση ενισχύουν τη σταθερότητα και την εμπιστοσύνη».

Στην κοιλάδα Στουμπάι, όπου ζει, οι άνθρωποι περπατούν στον ποταμό Ρουετς τα μεσάνυχτα, τα σπίτια μένουν ξεκλείδωτα και τα ποδήλατα παραμένουν αφύλακτα έξω από καφέ. «Η ασφάλεια δεν είναι απλώς στατιστικό. Είναι το πώς αισθάνεσαι τη ζωή».

Σιγκαπούρη

Σιγκαπούρη Istock

Διατηρώντας την έκτη θέση, η Σιγκαπούρη είναι η μόνη ασιατική χώρα στο top 10 (με την Ιαπωνία και τη Μαλαισία να ακολουθούν στη 12η και 13η θέση). Βαθμολογείται ιδιαίτερα ψηλά στην ασφάλεια, παρά το γεγονός ότι διατηρεί ένα από τα υψηλότερα επίπεδα στρατιωτικών δαπανών στον κόσμο, αναλογικά με τον πληθυσμό.

Η έλλειψη συγκρούσεων και η ισχυρή εσωτερική ασφάλεια δημιουργούν ένα αίσθημα ασφάλειας για τους περισσότερους κατοίκους. «Περπατώ αργά τη νύχτα και δεν νιώθω φόβο. Το να γυρνάς σπίτι δεν είναι αγχωτικό όπως στις περισσότερες μεγάλες πόλεις», λέει η κάτοικος Ξινρούν Χαν. «Υπάρχει 100% εμπιστοσύνη στο σύστημα, που φτιάχνει ένα περιβάλλον ήρεμο και φροντιστικό».

Παρότι η συντηρητική στάση της Σιγκαπούρης στα δικαιώματα ΛΟΑΤΚΙ+ περιορίζει κάποιες ελευθερίες, η κοινωνική πρόοδος είναι ορατή, με εκδηλώσεις όπως το φεστιβάλ Pink Dot, που φέτος προσέφερε μεγαλύτερη αίσθηση ασφάλειας σε σύγκριση με προηγούμενες δεκαετίες.

Η Χαν προτείνει στους επισκέπτες να απολαύσουν την ελευθερία που προσφέρει η ασφάλεια: «Περπάτημα δίπλα στον ποταμό στις 2 τα ξημερώματα, φαγητό από νυχτερινό πωλητή στο δρόμο ή βόλτα στο πάρκο μετά τα μεσάνυχτα. Όλα μοιάζουν ελεύθερα, είτε είσαι κάτοικος είτε επισκέπτης».

Xαρακτηριστικά αριστοφανικής κωμωδίας αρχίζει να λαμβάνει η διαδικασία αδειδότησης των μη κρατικών Πανεπιστημίων.

Την ώρα που το Υπουργείο Παιδείας τηρεί σιγή ιχθύος χωρίς να ανακοινώσει τίποτα σχετικό, έγινε γνωστό από διαρροές και δημοσιεύματα ότι τελικά κατάφεραν να εξασφαλίσουν έγκριση από την ΕΘΑΕΕ τέσσερα, συνολικά, Πανεπιστήμια. Αυτό της Λευκωσίας καθώς και τα the University of York, το open University και το University of Keel.

Στα τέσσερα αυτά ιδρύματα στάλθηκαν μάλιστα e-mail για να προβούν σε μικροδιορθώσεις, όπως χαρακτηριστικά τονίστηκε, έτσι ώστε να αρχίσουν τη διαδικασία εγγραφής φοιτητών.

Κανένα όμως από αυτά τα τέσσερα ιδρύματα δεν έχει καταθέσει προγράμματα σπουδών προς αξιολόγηση! Η σχετική προθεσμία έληγε στις 20 Αυγούστου και τελικά δόθηκε παράταση μέχρι τις 5 Σεπτεμβρίου.

Οι πληροφορίες επίσης αναφέρουν ότι οι σχετικές ανακοινώσεις από το Υπουργείο θα γίνουν στις 15 Σεπτεμβρίου όταν και θα έχει ολοκληρωθεί, όπως υποστηρίζεται, η αξιολόγηση των προγραμμάτων.

Και εδώ προκύπτει το εξής ερώτημα: Ιδρύματα που δεν κατάφεραν να προλάβουν την ημερομηνία της 20ης Αυγούστου για την κατάθεση των προγραμμάτων σπουδών, θα προλάβουν αυτή της 5ης Σεπτεμβρίου; Και αν προλάβουν, τα προγράμματα αυτά θα αξιολογηθούν σε… 10 ημέρες;

Ανάλογες διαδικασία για τα δημόσια ΑΕΙ απαιτούν τουλάχιστον μερικούς μήνες. Πανεπιστημιακή πηγή που μίλησε στο NEWS 24/7 υπογράμμισε ότι “έχουμε να κάνουμε μια φιάσκο“ καθώς η “ίδρυση ενός νέου προγράμματος σπουδών απαιτεί στην πραγματικότητα πολυετή προετοιμασία“.

Όμως το φιάσκο δεν έχει να κάνει μόνο με το κεφαλαιώδες ζήτημα των προγραμμάτων σπουδών.

Αναζητείται ακόμη η ταυτότητα όσων κατέθεσαν τα χρήματα για τα παράβολα των αιτήσεων και για τις εγγυητικές επιστολές των υποψήφιων, προς αδειοδότηση, ιδρυμάτων.

Πληροφορίες αναφέρουν ότι στα mail των ιδρυμάτων (συνολικά 12) έφτασε μήνυμα μ’ ένα συγκεκριμένο ερώτημα: Γνωρίζετε ότι για να συμμετέχετε στην εν εξελίξει διαδικασία στην Ελλάδα, θα έπρεπε να καταθέσετε εσείς, και όχι ο ελληνικός εταίρος σας, τα χρήματα που απαιτεί ο νόμος για τη συμμετοχή;

Απαντήσεις προς το παρόν δεν υπάρχουν. Ο νόμος όμως είναι σαφής. Η κατάθεση των χρημάτων πρέπει να γίνει από το μητρικό ίδρυμα. Ωστόσο τα στοιχεία που το αποδεικνύουν δεν έχουν ακόμα αναρτηθεί από το Υπουργείο Παιδείας, γεγονός που προκαλεί σοβαρές απορίες για το σύννομο της διαδικασίας.

Την ίδια ώρα, η Πανελλήνια Ένωση Αναγνωρισμένων Κολλεγίων, με εξώδικο προς το Υπουργείο Παιδείας, ζητά να της δοθούν, οι εγγυητικές επιστολές, οι εξουσιοδοτήσεις και τα παράβολα των υποψήφιων ιδρυμάτων, συνολικά 36 έγγραφα.

Προειδοποιούν, δε, ότι αν δεν τους δοθούν τα έγγραφα, θα προχωρήσουν σε αίτημα για εισαγγελική παραγγελία.

Είναι, τέλος, δεδομένο ότι τα “κομμένα” ιδρύματα αναμένεται να προχωρήσουν σε κατάθεση ασφαλιστικών μέτρων “μπλοκάροντας” τη διαδικασία εγγραφής φοιτητών στα αδειοδοτημένα, διαμαρτυρόμενα για τις παρατυπίες που έχουν παρατηρηθεί μέχρι στιγμής.