Ήταν στα μέσα του Ιουλίου, όταν η συναυλία των Coldplay στη Βοστώνη μετατράπηκε σε παγκόσμια είδηση. Κατά την διάρκεια του live, η kiss cam «συνέλαβε» ένα ζευγάρι στις κερκίδες, που όπως αποδείχθηκε θα προτιμούσε να ανοίξει η γη και να το καταπιεί παρά να το πάρουν χαμπάρι.

Μετά από λίγες ώρες όλα είχαν βγει στη φόρα. Το «παράνομο» ζευγάρι ήταν ο CEO της Astronomer Άντι Μπάιρον και η υπεύθυνη HR Κριστίν Κάμποτ – και οι δύο παντρεμένοι και οι δύο πρώην στελέχη της εταιρείας πλέον.  Για τις επόμενες ημέρες, οι προσωπικές ζωές τους… κρεμάστηκαν στα μανταλάκια και πολλοί ήταν αυτοί που έσπευσαν να κατηγορήσουν το συγκρότημα και την kiss cam για τις διαστάσεις που πήρε το όλο θέμα.

Ωστόσο, παρά τις διάφορες γκρίνιες που ακούστηκαν, ο Κρις Μάρτιν είναι αποφασισμένος να μην αποσύρει την kiss cam από τις συναυλίες τους.

«Αυτό το κάνουμε εδώ και πάρα πολύ καιρό, αλλά μόνο τις τελευταίες εβδομάδες έγινε θέμα» είπε ο leader των Coldplay κατά την διάρκεια της συναυλίας τους στο Craven Park της Αγγλίας και υπερασπίστηκε την kiss cam. «Είναι ο τρόπος μας για να σας συναντάμε, άρα δεν πάει πουθενά».

Μάλιστα, μετά από λίγο δεν είχε πρόβλημα να κάνει πλάκα και με κάποιους από τους θεατές για το όλο θέμα. Όταν κάποιος από το κοινό του φώναξε ότι ήταν στη συναυλία στη Βοστώνη, ο Κρις Μάρτιν του απάντησε «σε ευχαριστώ που ήρθες ξανά μετά από εκείνο το φιάσκο».

Με τη λέξη «mokita», οι κάτοικοι των νησιών Τρόμπριαντ — σήμερα γνωστά και ως Kiriwina — στην Παπούα Νέα Γουινέα, αναγνωρίζουν τις κοινές καταπιεσμένες αλήθειες στη ζωή μας, αντικατοπτρίζοντας κάτι βαθιά ανθρώπινο: την τάση μας να αποφεύγουμε τη δυσφορία, να διατηρούμε την αρμονία και να προστατεύουμε τον εαυτό μας και τους άλλους από τις συνέπειες της ειλικρίνειας.

Στη Δυτική ψυχολογία, αυτό το φαινόμενο συχνά περιγράφεται ως «ευγενικές ψευδαισθήσεις» — άρρητες συμφωνίες να διατηρείται μια κοινωνικά αποδεκτή εκδοχή της πραγματικότητας, ακόμα κι αν αντιφάσκει με αυτό που όλοι ξέρουν ότι ισχύει. Αυτές οι… σιωπηλές κατανοήσεις σπάνια είναι κακόβουλες. Δεν παύουν, ωστόσο, να ενέχουν κινδύνους.

Τα «mokita» ανάμεσά μας

Συναντάμε «mokita» καθημερινά:

• Ένας φίλος που πίνει όλο και περισσότερο και εμείς επιλέγουμε να μη θίξουμε το θέμα
• Ένας γονιός που έχει μεγαλώσει και ίσως δεν είναι πλέον ασφαλής στο τιμόνι αλλά αποφεύγουμε να του το πούμε
• Ένας συνάδελφος που δεν ανταποκρίνεται πια στις απαιτήσεις του ρόλου του και δεν το συζητάμε ποτέ
• Ένας σύντροφος με νέο… ύποπτο χόμπι που κάνουμε ότι δεν βλέπουμε

Έρευνες στην κοινωνική ψυχολογία δείχνουν πως συχνά καταπιέζουμε δύσκολες συζητήσεις για να διατηρήσουμε την αρμονία στις σχέσεις μας. Η αποφυγή ίσως διατηρεί την ειρήνη βραχυπρόθεσμα, αλλά μακροπρόθεσμα μπορεί να ροκανίσει την εμπιστοσύνη, την αυθεντικότητα και την ψυχική υγεία.

Τα «mokita» μέσα μας

Υπάρχει μια ακόμα πιο ύπουλη μορφή «mokita»: αυτή που κρύβουμε από τον εαυτό μας.

Οι ψυχολόγοι μελετούν εδώ και χρόνια τους μηχανισμούς με τους οποίους αποφεύγουμε να δούμε τις δικές μας αλήθειες. Η αυταπάτη — η ικανότητά μας να πιστεύουμε επιλεκτικά πράγματα που μας βολεύουν συναισθηματικά αντί για αυτά που είναι αντικειμενικά αληθινά — λειτουργεί σαν ένα είδος ψυχολογικής πανοπλίας.

Σύμφωνα με τους επιστήμονες, η αυταπάτη μπορεί να εξελίχθηκε ως μηχανισμός επιβίωσης, ώστε να μπορούμε να λειτουργούμε παρά το υπαρξιακό άγχος ή τον συναισθηματικό πόνο.

Αυτό το εσωτερικό ψέμα μπορεί να εκφράζεται ως εξής:

• «Η δουλειά μου δεν είναι και τόσο κακή» (παρόλο που μας εξουθενώνει)
• «Θα ασχοληθώ με την υγεία μου αργότερα» (ενώ τα συμπτώματα αυξάνονται)
• «Όλοι ψωνίζουν υπερβολικά» (ενώ ο λογαριασμός της πιστωτικής μας φουσκώνει)

Η θεωρία της γνωστικής ασυμφωνίας εξηγεί πώς ασυνείδητα προσπαθούμε να γεφυρώσουμε το χάσμα ανάμεσα στις αξίες μας και τις πράξεις μας. Αντί να αλλάξουμε συμπεριφορά, αλλάζουμε τις πεποιθήσεις μας ώστε να συμβαδίζουν με τη συμπεριφορά — συχνά μέσω δικαιολογιών, υποτίμησης ή πλήρους άρνησης της πραγματικότητας.

Γιατί αποφεύγουμε την αλήθεια

Η αυταπάτη λειτουργεί, όπως αναφέρθηκε, ως συναισθηματική προστασία. Μας βοηθά να αποφύγουμε το άβολο συναίσθημα της ευαλωτότητας, το φόβο της αποτυχίας ή τον υπαρξιακό τρόμο που μπορεί να προκύψει από την αναγνώριση, για παράδειγμα, ότι τα καλύτερα μας χρόνια ίσως πέρασαν ή ότι οι στρατηγικές αντιμετώπισης που έχουμε δεν λειτουργούν πια.

Ψυχολόγοι εξηγούν πως η άρνηση μάς βοηθά να διατηρούμε την αυτοεκτίμησή μας και να ρυθμίζουμε τη συναισθηματική ένταση. Όμως αυτό έχει κόστος: μειωμένη ευημερία, αίσθηση πως ζούμε μια ανειλικρινή ζωή και το συναισθηματικό βάρος που προκαλεί η έλλειψη αυθεντικότητας.

Πώς να αναγνωρίσεις ένα «mokita»

Αν δεν είσαι σίγουρος/η αν «κουβαλάς» κάποιο «mokita» (είτε εσωτερικά είτε στις σχέσεις σου), παρατήρησε τα εξής:

• Εκείνο το διακριτικό σφίξιμο στο στομάχι ή μια ξαφνική ενόχληση
• Την παρόρμηση να αλλάξεις θέμα ή να… γλυκάνεις την αλήθεια
• Τον εσωτερικό μονόλογο του στυλ “δεν είναι και τόσο άσχημα”

Αυτές οι στιγμές είναι σαν ψυχολογικά καμπανάκια, που σε ειδοποιούν πως υπάρχει μια ευκαιρία για πιο ειλικρινή επαφή με τον εαυτό σου.

Πώς να αντιμετωπίσουμε την αλήθεια

Ακολουθούν μερικά βήματα που στηρίζονται σε έρευνες για ψυχολογική ευελιξία και αποδοχή:

• Παρατήρησε την ενόχληση χωρίς κριτική
• Γίνε περίεργος/η και ρώτα τον εαυτό σου: «Τι μπορεί να αποφεύγω;»
• Ονόμασε τον φόβο πίσω από το ψέμα: π.χ. απόρριψη, αβεβαιότητα, ανεπάρκεια κ.ά.
• Ζήτα υποστήριξη αν χρειάζεται: ένας θεραπευτής ή ένας αξιόπιστος φίλος μπορεί να σε βοηθήσει να εξετάσεις την αλήθεια χωρίς ντροπή.

Ο στόχος δεν είναι η ειλικρίνεια με κάθε κόστος, αλλά η δημιουργία χώρου για την πραγματικότητα. Ύστερα, ακολουθεί η επιλογή του πώς θα ανταποκριθείς από θέση διαύγειας, όχι αποφυγής.

Όταν αντιμετωπίζουμε τα «mokita» μας, δίνουμε στον εαυτό μας την ευκαιρία να αναπτυχθεί. Σταματάμε να επιλέγουμε μια ηρεμία βασισμένη σε ψευδαισθήσεις και δημιουργούμε χώρο για πιο υγιείς επιλογές, βαθύτερες σχέσεις και τελικά, μια πιο αρμονική ζωή.

Είτε λοιπόν αφορά το να κλείσεις επιτέλους εκείνο το ραντεβού με τον γιατρό, είτε το να κάνεις εκείνη τη δύσκολη συζήτηση με τον/την σύντροφό σου ή το να παραδεχτείς ότι είσαι έτοιμος/η για αλλαγή (έστω κι αν σε τρομάζει), να θυμάσαι πως η αλήθεια, αν και άβολη, είναι απελευθερωτική.

* Πηγή: Vita

Οι τουρίστες κάνουν κρατήσεις για πιο δροσερές, πιο ήσυχες και λιγότερο πολυσύχναστες διακοπές φέτος, απομακρυνόμενοι από τα παραδοσιακά καλοκαιρινά hotspots της Ευρώπης εν μέσω αυξανόμενων ανησυχιών για καύσωνα και μαινόμενες πυρκαγιές. Η τάση επιβεβαιώνει το φαινόμενο «coolcation» – ένα συνδυασμός των λέξεων «cool» και «vacations», που αναφέρεται σε τουρίστες που αναζητούν πιο δροσερά κλίματα αντί για έναν ζεστό, καλοκαιρινό προορισμό αιχμής.

Ρεκόρ ζέστης έχει σαρώσει την Ευρώπη τις τελευταίες ημέρες, ανεβάζοντας τις θερμοκρασίες σε ορισμένες περιοχές πολύ πάνω από τους 40 βαθμούς Κελσίου και τροφοδοτώντας περιφερειακές πυρκαγιές.

Η Τζένι Σάουθαν, Διευθύνουσα Σύμβουλος του πρακτορείου πρόβλεψης τάσεων ταξιδιών Globetrender, περιέγραψε το καλοκαίρι του 2025 ως «σημείο καμπής για τον ευρωπαϊκό τουρισμό, υπογραμμίζοντας ότι κανένας προορισμός δεν είναι πραγματικά άτρωτος στην κλιματική αστάθεια».

Τα κύματα καύσωνα και οι πυρκαγιές σε δημοφιλείς προορισμούς διακοπών στην Ισπανία, την Πορτογαλία και την Ελλάδα έχουν επηρεάσει τις τοπικές υποδομές τις τελευταίες εβδομάδες, προκαλώντας μαζικές εκκενώσεις και κλείσιμο παραλιών.

Ανησυχητικά υψηλές θερμοκρασίες έχουν καταγραφεί επίσης σε σκανδιναβικές χώρες όπως η Νορβηγία, η Σουηδία και η Φινλανδία, θέτοντας μια άμεση αμφισβήτηση στην ιδέα ότι η βόρεια Ευρώπη «προσφέρει εγγυημένη ανακούφιση» στην κορύφωση του καλοκαιριού, δήλωσε η Σάουθαν στο CNBC.

«Αυτό το διπλό πλήγμα έχει επιταχύνει μια αλλαγή συμπεριφοράς που ήδη βρίσκεται σε εξέλιξη: οι ταξιδιώτες αποφεύγουν τις πιο έντονες περιόδους καύσωνα, προτιμούν πιο δροσερές παράκτιες ή αλπικές τοποθεσίες, μεταφέρουν τα ταξίδια στην άνοιξη και το φθινόπωρο και πειραματίζονται με προορισμούς σε υψηλότερο γεωγραφικό πλάτος από τη Βαλτική μέχρι τα Σκωτικά Υψίπεδα», δήλωσε η Σάουθαν.

Ασυνήθιστες διαδρομές

Τα δεδομένα που δημοσιεύθηκαν τον περασμένο μήνα από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή Ταξιδιών (ETC) έδειξαν ότι τα ταξίδια παραμένουν κορυφαία προτεραιότητα για τους Ευρωπαίους παρά την οικονομική αβεβαιότητα.

Η ETC διαπίστωσε ότι η αυξημένη ανησυχία για τον υπερπληθυσμό ώθησε τους τουρίστες να περάσουν τις καλοκαιρινές τους διακοπές του 2025 σε λιγότερο δημοφιλείς ή ασυνήθιστους προορισμούς, ενώ το ενδιαφέρον για τα παραδοσιακά hotspots έχει μειωθεί.

«Τα τελευταία μας δεδομένα δείχνουν ότι, ακόμη και εν μέσω μεταβαλλόμενων οικονομικών και κοινωνικών πραγματικοτήτων, οι Ευρωπαίοι δεν είναι διατεθειμένοι να κάνουν συμβιβασμούς στα ταξίδια και προτιμούν όλο και περισσότερο πιο ήσυχους προορισμούς και ταξίδια εκτός των περιόδων αιχμής», δήλωσε στο CNBC ο πρόεδρος της ETC, Miguel Sanz.

Το παγκόσμιο ταξιδιωτικό δίκτυο Virtuoso δήλωσε στην τελευταία του έρευνα συμβούλων ότι το 79% των ερωτηθέντων συμφώνησε ότι τα ακραία καιρικά φαινόμενα επηρέασαν τον προγραμματισμό ταξιδιών, ενώ το 55% ανέφερε ότι οι πελάτες τους επέλεγαν να ταξιδέψουν σε ώρες εκτός αιχμής λόγω της κλιματικής κρίσης.

Ο Νίκολας Σμιθ, διευθυντής ψηφιακών διακοπών στην Thomas Cook και στο διαδικτυακό ταξιδιωτικό πρακτορείο eSky Group, δήλωσε ότι υπήρξε μια αύξηση στις εναλλακτικές εποχιακές επιλογές φέτος.

«Μία από τις ταχύτερα αυξανόμενες τάσεις μεταξύ των Βρετανών ταξιδιωτών είναι η «coolcation» – η αντικατάσταση της μέγιστης ζέστης με πιο εύκρατους προορισμούς», δήλωσε ο Σμιθ στο CNBC.

Ευρωπαϊκοί προορισμοί όπως η Ισλανδία, η Νορβηγία, η Ελβετία και ολοένα και περισσότερο η Πολωνία ήταν μεταξύ εκείνων που προσέλκυσαν τουρίστες που επιθυμούν δραστήριες διακοπές, άνετο καιρό «και εμπειρίες με πραγματικό βάθος», είπε ο Σμιθ.

Ένας άλλος από τους νικητές που αναδύθηκαν από την τάση των ψυχρών τουριστικών θερινών διακοπών ήταν η Σλοβενία.

«Λόγω των ολοένα και υψηλότερων καλοκαιρινών θερμοκρασιών και της αυξανόμενης ζήτησης για ποιοτικό χρόνο αναψυχής στη φύση, οι επισκέπτες επιλέγουν όλο και περισσότερο προορισμούς σε μεγαλύτερα υψόμετρα, οι οποίοι προσφέρουν ποικίλες εμπειρίες και ευκαιρίες για δραστηριότητες καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους. Επίσης, οι λίμνες και τα ποτάμια είναι ευνοϊκοί προορισμοί», δήλωσε στο CNBC εκπρόσωπος του Σλοβενικού Τουριστικού Συμβουλίου.

Τουριστικές προκλήσεις

Ενώ μια μετατόπιση στις ταξιδιωτικές προτιμήσεις μπορεί να βοηθήσει στην άμβλυνση του υπερτουρισμού στα παραδοσιακά hotspots της Ευρώπης, η τάση των ψυχρών τουριστικών θερινών διακοπών (coolcation) θα μπορούσε να έχει σημαντικές οικονομικές συνέπειες.

Οι χώρες της Νότιας Ευρώπης, όπως η Ελλάδα, η Ισπανία και η Πορτογαλία, εξαρτώνται όλες σε μεγάλο βαθμό από τον τουρισμό, με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία να δείχνουν ότι ο τομέας αντιπροσώπευε το 18%, 12,3% και 11,9% του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος, αντίστοιχα.

Η Λίντα Γιόντσικ, εκπρόσωπος της TUI, του μεγαλύτερου ταξιδιωτικού πράκτορα της Ευρώπης, δήλωσε ότι η εταιρεία βλέπει αυξανόμενο ενδιαφέρον για σκανδιναβικούς προορισμούς όπως η Ισλανδία, η Νορβηγία και η Σουηδία λόγω της τάσης των coolcations. Ωστόσο, οι κρατήσεις ήταν ακόμη σχετικά χαμηλές σε σύγκριση με άλλα παραδοσιακά καλοκαιρινά hotspots.

Από την πλευρά της, η εθνική τουριστική αρχή της Πορτογαλίας δήλωσε ότι η ζήτηση το καλοκαίρι σε βασικές περιοχές παραμένει ισχυρή.

Μια «ζώνη κλιματικού κινδύνου»

Η Σάουθαν της Globetrender δήλωσε ότι αναμένει ότι η τάση των «coolcation» θα εδραιωθεί τα επόμενα χρόνια.

Προέβλεψε ότι μέχρι τα τέλη της δεκαετίας του 2020, η περίοδος αιχμής των ταξιδιών στη Μεσόγειο θα μπορούσε να μετατοπιστεί σε Μάιο-Ιούνιο και Σεπτέμβριο-Οκτώβριο, με τον Ιούλιο-Αύγουστο «να γίνει μια “ζώνη κλιματικού κινδύνου” για τον μαζικό τουρισμό».

Πηγή: ΟΤ

Νέα δεδομένα στη φροντίδα και την αποκατάσταση των δοντιών φέρνει νέα μελέτη, η οποία αποκάλυψε ότι οδοντόκρεμα με κερατίνη μπορεί να επιδιορθώσει τα κατεστραμμένα δόντια και να σταματήσει την τερηδόνα σε πρώιμο στάδιο.

Επιστήμονες στο King’s College του Λονδίνου στο πλαίσιο μελέτης αποκάλυψαν ότι η κερατίνη, μια πρωτεΐνη που βρίσκεται στα μαλλιά, το δέρμα και το μάλλινο (τρίχες πρόβατου) και χρησιμοποιείται συχνά σε σαμπουάν για επανόρθωση, μπορεί να βοηθήσει και τα δόντια.

«Πιστεύουμε ότι αυτό είναι κάτι που αλλάζει τα δεδομένα», δήλωσε ο δρ Sherif Elsharkawy, από την Σχολή Οδοντιατρικών, Στοματικών και Κρανιοπροσωπικών Επιστημών του King’s College, τονίζοντας ότι με καθημερινή χρήση προστατεύει και αναπληρώνει το σμάλτο των δοντιών.

«Εάν έχετε μια μικρορωγμή ή ένα πολύ μικρό ελάττωμα, θα επουλωθεί μόνο του χωρίς καν να το συνειδητοποιήσετε», αναφέρει χαρακτηριστικά.

Πολλά προβλήματα δοντιών προέρχονται από το κατεστραμμένο σμάλτο, το οποίο δεν αναγεννάται – μόλις χαθεί, εξαφανίζεται για πάντα.

Όταν η κερατίνη αναμειγνύεται με τα μέταλλα στο σάλιο, παράγει μια προστατευτική επικάλυψη που μιμείται τη δομή και τη λειτουργία του φυσικού σμάλτου.

Σήμερα, για την επιβράδυνση της διάβρωσης του σμάλτου χρησιμοποιούνται οδοντόκρεμες με φθόριο, όπως και το φθόριο που μπορεί να προστίθεται στο πόσιμο νερό, αλλά οι θεραπείες με βάση την κερατίνη διαπιστώθηκε ότι σταματούν εντελώς τη διάβρωση.

Η θεραπεία θα μπορούσε να γίνει μέσω μιας καθημερινής οδοντόκρεμας ή ως επαγγελματικά εφαρμοζόμενο τζελ σε πιο ακραίες περιπτώσεις.

Θα μπορούσε να είναι διαθέσιμη στην αγορά σε δύο έως τρία χρόνια, σύμφωνα με τους επιστήμονες, και θεωρείται μια πιο φιλική προς το περιβάλλον εναλλακτική λύση σε σχέση με την παραδοσιακή οδοντιατρική αποκατάσταση.

Τα δοκιμαστικά προϊόντα που αναπτύχθηκαν στο King’s College παράχθηκαν από μαλλί, αλλά στο μέλλον, σύμφωνα με τον Elsharkawy, οι άνθρωποι θα μπορούσαν ακόμη και να συλλέγουν δικές τους τρίχες για να εξάγουν κερατίνη.

Ωστόσο, προς το παρόν, η ομάδα του King’s College προχωρά το έργο της χρησιμοποιώντας μαλλί προβάτου.

Η οδοντόκρεμα θα έχει την ίδια εμφάνιση και υφή με την τυπική πάστα φθορίου, με γεύση μέντας και αφρώδη υφή, αλλά θα περιέχει αρκετή κερατίνη για καθημερινή χρήση.

«Στόχος μας είναι να είναι οικονομικά προσιτή και να φτάσει στο κοινό», τόνισε ο Δρ. Elsharkawy, προσθέτοντας: «Δεν πιστεύουμε ότι πρόκειται για ένα προϊόν υψηλής ποιότητας – θα θέλαμε να έχουν όλοι πρόσβαση σε αυτήν».